van Leuven naar Brugge


Zaterdag is er in Leuven het jaarlijkse Wereldfeest, met dit jaar extra veel aandacht voor ecologie en sociale rechtvaardigheid. Ik zal er ook zijn en breng ’s avonds in de theatertent ‘Stop met klagen’ (ondertussen de 110-de opvoering). De hele dag is er nog heel wat moois te zien en interessant te horen, onder andere verhalen van vluchtelingen (die wél reden tot klagen hebben).

Volgende week op 2 juni schuif ik mee aan de debattafel in het ‘Next Stage’ event van Groen. Het gaat om avonden waar toekomstthema’s verkend worden. Top of the bill is Gunther Pauli, in elk geval een bevlogen spreker. Toch ben ik van plan om wat kritische noten te plaatsen bij het optimistisch (en soms vage) verhaal van deze groene goeroe.

De zaal voor Next Stage Brugge begint goed gevuld te raken. Wil je er nog bij zijn, dan kan dit via de promo-actie “2 kopen 2 gratis” uit om ook je vrienden mee te brengen naar deze boeiende debatavond met ideeën en muziek van de toekomst. Gebruik kortingscode BENEXT bij het afrekenen van 4 tickets.”

Misschien tot dan hé

mijn ideale partijvoorzitter


Zaterdag kiezen we met Groen een nieuwe voorzitter. Er zijn twee sterke vrouwelijke kandidaten, dus dat is al goed nieuws. Toch is de keuze die we maken van groot belang voor de koers van Groen de volgende jaren.

Ik droom van een voorzitter die durft onder ogen zien dat er meer nodig is dan een groene of duurzame economie. Dat het niet meer volstaat de harde kanten van ons neo-liberale economisch model bij te sturen. Een voorzitter die de olifant in de kamer durft benoemen. Want zowel de ecologische als sociale crisis die elke dag groter wordt is een gevolg van het kapitalisme, waar groei en winst de hoogste waarden zijn.

Ik droom van een voorzitter die fundamentele vragen durft stellen. Kunnen we een beter en eerlijker samenleving opbouwen zonder economische groei? Kunnen we economie weer ondergeschikt maken aan het goede leven in plaats van omgekeerd. Kunnen we samen nadenken wat we bedoelen met het goede leven (binnen de grenzen van één planeet)? Een voorzitter die krachtig ingaat tegen de mantra van ‘er geen alternatief’.

Ik droom van een voorzitter die opnieuw grote ideeën op tafel durft leggen. Opkomen voor een radicale werktijdverkorting, een algemene koolstoftaks of een basisinkomen. Een beeld van een samenleving waar we het misschien materieel gezien minder hebben, maar levenskwaliteit en rechtvaardigheid voorop staan. Want als we ons beperken tot voorstellen die ‘haalbaar’ zijn, zijn we niet meer dan de andere systeembevestigende partijen, al is het dan met een sociaal en groen sausje.

meyremIk droom van een voorzitter die zich niet laat leiden door marktonderzoek en opiniepeilingen. Die een aantal potentiële kiezers wellicht tegen de haren zal strijken maar die tegelijk aansluiting zoekt bij de groeiende onderstroom van mensen die op zoek zijn naar een politieke vertaling van de paradigmashift waar we midden in zitten. Een vrouw met visie, een groot hart en excusez le mot, ballen aan haar lijf.

Hiermee weet u wel naar wie mijn voorkeur uitgaat.

achter de grijze wolken schijnt de zon


Maandag 26 mei, 7u30. De eerste bedenkingen na een spannende en behoorlijk korte nacht. Laat me starten met het gevoel dat het sterkste is; ontgoocheling. Eén op drie Vlamingen kiest voor de NV-A, en dat is geen goed nieuws voor ons leefmilieu en het klimaatbeleid, maar ook niet voor cultuur of voor de armsten in deze samenleving. Blijkbaar zijn de linkse partijen er niet in geslaagd een wervend perspectief te plaatsen tegenover het communicatie- en tactisch vernuft van de NV-A.

En al doen we het in Gent goed met Groen, het ziet er naar uit dat onze twee jonge vrouwen, Sara Matthieu en Evita Willaert net hun zitje in het parlement zullen missen (al ontbreken om onduidelijke redenen nog heel wat resultaten uit Gent). Ja, we gaan vooruit met 3% en komen nu uit boven 16%, ook de andere coalitiepartners houden stand (Sp.a: +0,7% en Open-VLD: +0,4%) wat duidelijk maakt dat het beleid dat we sinds anderhalf jaar voeren steun krijgt. Tevens blijkt de NV-A in Gent ruim 10% onder het Vlaams gemiddelde te blijven. Dus waar we kunnen tonen hoe een sociale en ecologische aanpak in de praktijk werkt groeit de steun.

Wellicht zijn we nu weer vertrokken voor een lange periode van ingewikkelde onderhandelingen. Vandaag ga ik weer aan de slag – net zoals zoveel mensen – om binnen en buiten de politiek te werken aan een rechtvaardige en leefbare wereld. En al zijn er redenen om ongerust te zijn, ook deze ochtend fluiten de vogels, waait de wind en schijnt de zon (al is het achter de grijze wolken).

achterdewolken

beter en beter


Toch wel opvallend hoe snel een simpel ideetje kan opgepikt worden. Mijn filmpje over de recyclage van de affiches stond nog maar goed en wel op mijn blog en ik kreeg al een telefoontje van het Laatste Nieuws. Later op de dag stond het op de Gentenaar en deze morgen ook in beide kranten. Toegegeven, ik ben een beetje lui en probeer eerder op die manier wat aandacht te krijgen dan op de markten kaartjes te staan uitdelen.

Toch wil ik het de volgende weken vooral over inhoud hebben, de inzet van deze verkiezingen is namelijk groot. Kort samengevat is de vraag toch wel welke samenleving we willen? Wat Groen betreft is er het uitgebreid programma van ruim 300 pagina’s waar ik zelf ook een bescheiden bijdrage heb aan geleverd.  Het verkorte programma is hier te bekijken, ook het becijferde O2 plan kan je doornemen op de site van Groen.

beterwouterEen andere manier om de groene gedachten beter te leren kennen is het boek ‘Beter’ van Wouter Van Besien. Ik heb het de voorbije weken gelezen en ga er graag even op in. In deze periode verschijnen natuurlijk heel wat boeken en boekjes van politici al of niet geschreven door ghostwriters, maar dit boek is zoals ik Wouter zelf ken;  degelijk, uitgebreid onderbouwd, pragmatisch, rustig en soms een beetje saai (al zit er tevens fijne humor in).

In het boek legt Wouter een link tussen twee hoofdthema’s, ongelijkheid en duurzaamheid waarbij hij pleit voor een rechtvaardige aanpak van beide problemen. In een uitgebreid hoofdstuk over economie is hij zeer kritisch voor de markt en voor het idee van groei. Hij bespreekt uitgebreid de uitwassen van het financieel systeem (soms wat ingewikkeld) en verdedigt de vermogensrendement belasting. Tussendoor krijgen we af en toe een interessante inkijk in zijn betrokkenheid bij het besturen van Borgerhout of de staatshervorming. Verder lees je een pleidooi voor een kritisch middenveld en een sterke overheid die bijvoorbeeld zorgt voor kwaliteitsvol onderwijs en zorg. Heel wat haalbare voorstellen tonen aan dat Groen de ideeën en capaciteiten heeft om mee te besturen.

Als ik dan toch een paar kritische bedenkingen mag maken dan mis ik een beetje de utopische elementen. Voorstellen die misschien minder haalbaar zijn (zoals het verkorten van de werkweek of het invoeren van een basisinkomen) komen niet aan bod. Naast efficiëntie en herverdeling vind ik zelf het thema ‘sufficiënte’ heel belangrijk, namelijk duidelijk maken dat onze manier van leven niet vol te houden is en we het op materiaal vlak met minder zullen moeten doen (dat minder ook beter kan zijn probeerde ik hier al uit te leggen). Ik weet dat dergelijke uitspraken als politieke zelfmoord worden beschouwd, al geloof ik dat de tijd gekomen om duidelijk te stellen dat er grenzen zijn die we niet kunnen negeren.

In elk geval een stevig boek van een man waarvoor ik veel respect heb en waarmee ik met plezier af en toe een klein beetje van mening verschil.

recyclage van verkiezingsaffiches


De paasvakantie is begonnen, en dan ga ik toch stilaan eens werk beginnen maken van mijn verkiezingscampagne. Het doel is ervoor zorgen dat Groen een stevig resultaat haalt en dat we in Oost-Vlaanderen enkele extra verkozenen naar de verschillende parlementen kunnen sturen. Mijn rol is vooral het ondersteunen van de Oost-Vlaamse lijst in het algemeen en enkele Gentse kandidaten in het bijzonder.

Uiteraard probeer ik dit op een erg ecologische manier te doen, zo heb ik geen affiches, folders of ander persoonlijk drukwerk laten maken.  Ik hoop dat mijn supporters ook willen meewerken aan een Low Impact campagne. Mocht u dus nog een van mijn affiches van 2012 in uw bezit hebben (én nog weten waar je die gelegd hebt), dan kan die met enkele eenvoudige stappen geactualiseerd worden:

Wie enkele van de Gentse topkandidaten aan het werk wil zien en horen is zeker welkom nu woensdag voor een politiek café in Gruut: hier alle info (en voor wie geen facebook heeft, hier ook een beetje info). Een bijzondere gast nu woensdag is de andere Kris Peeters. Kris is een mobiliteitsexpert met een zeer boeiende blog die ik al jaren volg, een knap boek (de File voorbij) en veel frisse ideeën. Ik ben dus erg blij dat ik hem woensdag eindelijk ik levende lijve zal ontmoeten. En wie weet wil hij ook wel ergens een gerecycleerde affiche ophangen.

pollen voor dummies


Zaterdag zijn in Brussel de Groen kandidaten gekozen die voor de verkiezingen van 2014 de lijsten zullen trekken en duwen. Voor wie zich afvraagt hoe dit allemaal in zijn werk gaat, kan ik alvast een inkijkje geven in de aanpak bij Groen (en het bijhorende taalgebruik).

In principe kunnen alle leden van Groen zich kandidaat stellen, de oproep daarvoor kregen we al enkele maanden geleden. Daarbij wordt in twee fases gewerkt. In de eerste fase gaat het over de ‘verkiesbare plaatsen’, dit zijn dus de eerste plaatsen op een lijst, samen met de lijstduwer en de eerste opvolger(s). Aangezien er 4 verkiezingen zijn op 25 mei gaat het voor Groen over 66 plaatsen. Voor die mensen is er een redelijk kans dat ze verkozen worden.

Daarvoor hadden zich ongeveer 130 kandidaten aangeboden, waarvan redelijk wat kandidaat waren voor meerdere plaatsen. Om heel de puzzel te leggen zijn er dan de poll-comités. Dit zijn dus groepen die de kandidaturen moeten bekijken en op basis daarvan lijsten voorstellen. Naast een poll-comité per provincie is er ook een nationaal poll-comité met in totaal 22 mensen. Uiteraard kunnen kandidaten zelf geen lid zijn van een poll-comité.

Dit comité heeft dan heel veel vergaderd en gesprekken gehad met alle kandidaten. Rekening houdend met regionale spreiding, gender, diversiteit, leeftijd enzovoort zijn dan lijsten opgemaakt. Die modellijsten moeten dan goedgekeurd worden door een poll-congres. En daarvoor waren meer dan 600 leden van Groen naar Brussel afgezakt. Altijd een spannende bedoening, want er zijn steeds meer gegadigden dan plaatsen.

We zijn van start gegaan met de bespreking van de Europese lijst. Met als eerste punt het vragen van een uitzondering op de rotatieregel. Want bij Groen wil men niet dat iemand langer dan 2 termijnen hetzelfde mandaat uitvoert, dit om voldoende rotatie te krijgen en iedereen de kans te geven. Als echter twee-derden van het congres daarmee instemt kan daarvoor een pollcongresuitzondering worden gemaakt. Omdat Bart Staes er al twee termijnen in het Europees parlement heeft opzitten moest dit eerst bekeken worden (ook voor Mieke Vogels in het Vlaams Parlement). De procedure is dat de betrokkenen in maximum 2 minuten hun motivatie uit de doeken doen en iedereen daarop kan reageren (mits inschrijven voor een tussenkomst én maximum 1 minuut).

Daarbij waren er heel wat pleidooien ten voordele van Bart, die door vriend en vijand erkend wordt als eens van de beste Europarlementariërs in het halfrond. Na de tussenkomsten moesten we dan stemmen op een briefje en worden de briefjes geteld. Mieke en Bart kregen van de leden een overweldigend vertrouwen om opnieuw verkiesbare kandidaat te zijn.

Dan kwam de modellijst voor Europa aan bod en moesten we daarvoor ook stemmen, na motivering van alle kandidaten (niet enkel die op de modellijst) en tussenkomsten vanuit de zaal. Je begrijpt dat dit allemaal wat tijd in beslag neemt, maar uiteindelijk kon met een half uurtje vertraging het tweede deel starten; de deelcongressen.

Dat wil zeggen dat we opgesplitst per provincie dezelfde oefening gingen doen voor de lijst van de kamer (federaal) en het Vlaams parlement. In Oost-Vlaanderen concreet 18 kandidaten voor 12 plaatsen. Opnieuw mogen alle kandidaten een korte speech houden (er zaten enkele pareltjes bij), komt er een vragenronde, en moeten de kandidaten naar buiten en mag de zaal tussenkomen. Er waren heel veel tussenkomsten vaak ten voordele van deze of gene kandidaat. Waarbij ook duidelijk blijkt dat elke regio van de provincie toch graag de eigen kandidaten naar voor schuift. Na de tussenkomsten moesten we dan weer stemmen over de modellijst. Stel dat de modellijst niet wordt goedgekeurd, dan volgt een stemming per plaats, wat heel wat tijd in beslag zou nemen. Maar zover is het niet gekomen, want de modellijst is ook aangenomen door het congres.

Met ruim een uur vertraging konden we dan naar de receptie, terwijl de provincies West-Vlaanderen en Antwerpen nog bezig waren. In elk geval, deze eerste fase is nu achter de rug, hier kan je alle gepolde kandidaten zien. De volgende fase gaat nu over de vele andere plaatsen, waarbij opnieuw iedereen zich kandidaat kan stellen en opnieuw een hele procedure van start gaat.

Zelf was ik geen kandidaat voor een verkiesbare plaats (ik heb al mijn handen vol met de gemeenteraad in Gent), maar ik zal wel hier of daar op een lijst terug te vinden zijn. Meer duidelijkheid hierover na nieuwjaar.

20 groene Belgen


Clipboard01 Deze week publiceert Knack een lijstje met  ’20 groene Belgen’, ofte pioniers van duurzaamheid. Zo’n lijstje is natuurlijk bijzonder relatief. Dit hier is samengesteld op basis van een beperkte rondvraag bij een aantal betrokkenen in de sector. Groot belang heeft dit dus niet, al geef ik toe dat het aangenaam is jezelf daar tussen te zien staan. Het lijkt me echter wel interessant om het lijstje eens te bekijken. Het overzicht van de 20 namen.

Bedrijfsleiders

  • Thomas Leysen (Umicore)
  • Mario Fleurinck (Melotte 3-D printing)
  • Jef Colruyt (Colruyt Group)
  • Bram Klüssendorf (Tintelijn)
  • Serghe De Gheldere (Futureproof)
  • Oliver Marquet (Triodos bank)

(internationale) overheid/politici

  • Oliver De Schutter (VN rapporteur voedsel)
  • Hans Bruyninckx (Hoofd Europees Milieuagentschap)
  • Henny De Baets (baas van Ovam)
  • Ignace Schops (directeur Regionaal Landschap Kempen en Maasland)
  • Zjeen Reynders (schepen van leefmilieu Balen)
  • Dirk Vercammen (hoofd milieudienst Schoten)
  • Steven Vromman (gemeenteraadslid Groen, Gent)

Academici

  • Peter Tom Jones (KU Leuven, I Clean Tech Vlaanderen)
  • Wim Soetaert (UGent, biotechnologie)
  • Karl Vrancken (VITO materialenbeheer)

Middenveld

  • Vera Dua (voorzitter BBL)
  • Kurt Sannen (voorzitter BioForum)

Media/andere

  • Floris Van Cauwelaert (zeronaut.be, blog)
  • Groeten uit Transitië (boek)

Toch enkele opvallende vaststellingen.

Waar zitten de vrouwen? Groeten uit Transitië is geschreven door 5 vrouwen, en verder is er Vera Dua en Henny De Baets, en zijn er dan niet meer vrouwelijke duurzaamheidspioniers zijn? Dit zegt natuurlijk meer over de samenstellers van het lijstje dan over de realiteit, want ik ben ervan overtuigd dat er meer ‘groene’ vrouwen dan mannen zijn. In mijn blog van eergisteren kwamen er al drie aan bod, en er zijn er nog een pak meer natuurlijk.

Waar zijn de jongeren? De gemiddelde leeftijd van de vermelde mensen zal tegen de 50 aan lopen, terwijl er overal jonge mensen (vaak vrouwen) allerlei groene initiatieven opzetten. Kijk maar eens op Ministerie van Ideeën.

Hoe Belgisch is dit lijstje? Ik ken niet de achtergrond van iedereen, maar de grote meerderheid zijn Vlamingen, ook dat klopt niet natuurlijk. Net zoals media te weinig oog hebben voor groene vrouwen is er ook nauwelijks interesse voor wat er aan de andere kant van de taalgrens gebeurt.

Waar zijn de politici? Geen ministers, geen burgemeesters, de enige drie politici die in het lijstje zijn opgenomen zijn alleen lokaal actief. Of anders gesteld, de zetelende federale en regionale politici tonen een opvallend gebrek aan leiderschap als het gaat over milieukwesties. Ik heb trouwens ook de indruk dat er ondertussen meer ondernemers zijn die écht willen streven naar transitie dan politici. Dit bericht over de onderhandelingen in Warschau maakt duidelijk dat politici totaal tekort schieten. Ik geloof dan ook dat minstens 200 000 groene Belgen (en die zijn er zeker) duidelijk maken dat de veranderingen van onderuit zullen komen.

vorm en inhoud


Soms gaat politiek over inhoud. Zo is binnen Groen al maanden een heel proces bezig ter voorbereiding van de verkiezingen van 2014. Het doel van dit proces is om met een aantal voorstellen en teksten te komen die dan in de verkiezingsstrijd naar voor worden geschoven. Deze teksten moeten eerst goedgekeurd worden op het congres. Hierbij worden alle leden en afdelingen van de partij betrokken.

Concreet hebben we eerst in de lokale afdeling van Sint-Amandsberg de teksten besproken en een tiental amendementen uitgewerkt (dit zijn voorstellen om de tekst aan te passen). Dan hadden we een vergadering met de regio Gent, waar een honderdtal amendementen voorlagen van diverse lokale afdelingen. Op dat soort vergaderingen zijn we met zijn allen aan het discussiëren zijn over zin of onzin van subsidies voor elektrische fietsen, welke vorm een vermogensbelasting best aanneemt en of we nu een ander emissiehandel systeem willen. Best wel boeiend dus om eens een brede thema’s uit te diepen.

Soms gaat politiek ook over de vorm. Zo is ook de procedure gestart rond de vorming van de lijsten voor 2014. Want dat is natuurlijk een belangrijke kwestie, wie mag op welke lijst staan? Bij Groen gaat dit via de ‘pollcomités’. Dit zijn groepen mensen die het mandaat krijgen om een modellijst samen te stellen, die daarna nog goedgekeurd moet worden op een congres.

Zodoende hadden we vorige zaterdag een provinciaal congres om de leden van het regionaal en het provinciaal pollcomité aan te duiden. Dat zijn dus echte verkiezingen, met kandidaten die zich voorstellen, vragenrondjes en stembiljetten. Omdat alles volgens de poll-reglementen moet gaan en er wat discussie was over de interpretatie ervan werd het een lange en ingewikkelde vergadering. Uiteindelijk zijn de mensen verkozen en kunnen de volgende stappen gezet worden.

Eerlijk gezegd ben ik toch liever bezig met de inhoud, maar in de politiek (en elders) is de tendens dat de procedures (en de vorm) steeds belangrijker worden. Benieuwd of die trend terug kan omgebogen worden…

Groen in Nieuwpoort


Dit weekend is het politieke werkjaar gestart met het zomerweekend van Groen. Twee dagen vol debatten, lezingen, uitstappen en netwerken met heel wat Groene verkozenen en sympathisanten. Er is ook tijd voor ontspanning, met een uitgebreide quiz, een voetbaltornooi, een heel mooi circusoptreden een spetterende fuif. Een eervolle vermelding trouwens voor Lies Lefever voor de verfrissende en grappige intermezzo’s.

Ik heb een paar workshops gevolgd, waaronder eentje over de toekomst van de groene beweging en een ander over de relevantie van links. Verder ook een introductie over het document dat de basis moet vormen voor het impulscongres dat binnen zes weken dIMG_0875e start van de verkiezingscampagne moet betekenen. Het programma en de sprekers van het zomerweekend kan je hier bekijken, de teksten voor het congres hier.

De woorden die ik het meest gehoord heb tijdens het weekend zijn ‘crisis’ en ‘neoliberale dominantie’. Ik heb heel wat analyses gekregen over alles wat er mis loopt, en ik lees in de congresteksten 102 concrete en verstandige voorstellen. Toch heb ik het gevoel dat een aantal belangrijke vragen uit de weg worden gegaan. Bijvoorbeeld hoe Groen nu echt nadenkt over kwesties als economische groei en concurrentie, of wat we nu eigenlijk vinden van onze vrije-markt economie.

Hoewel heel veel analyses, onder ander van de groene denktank Oikos, heel duidelijk wijzen op ons economische model als oorzaak van zowat alle mondiale problemen, blijft Groen voorzichtig in het veroordelen van het model. Groei moet dan vooral ‘duurzaam’ en ‘groen’ zijn, de vrije markt moet meer gereguleerd worden, excessen en bonussen moeten verdwijnen. Dat wel, maar de basisuitgangspunten van ons paradigma in vraag stellen ligt moeilijk.

Mijn rol als kleine garnaal in dit geheel is daar af en toe eens op wijzen, en de volgende weken kijken welke voorstellen en amendementen misschien nog kunnen ingediend worden voor de congresteksten. Ik begrijp steeds beter dat politiek te maken heeft met zoeken naar compromissen en haalbare voorstellen, maar ik geloof wel dat een partij een helder, breed en wat mij betreft radicaal toekomstbeeld aan de kiezer moet presenteren. Chantal Mouffe (waarvan je hier een interessant MO* interview kan lezen) stelt onder andere dat ‘de traditionele partijen zich allemaal achter hetzelfde economische model hebben geschaard – de neoliberale consensus – waardoor het voor burgers allengs moeilijker is om te geloven dat hun stem nog een verschil kan maken. Beter kan ik het niet zeggen, dus ik hoop dat Wouter ook soms eens mijn blog leest.