Toch wel makkelijk als er regelmatig een interviewtje verschijnt in de krant (of DS avond), dan kan ik dit de volgende dag gewoon op mijn blog zetten. (voor wie het wat beu geraakt, morgen ga ik hier niet over mezelf hebben).degentenaaremeers
‘Low impact man’ Steven Vromman trekt met zijn eco- comedyshowStop met Klagen door het land. In een nieuw boek met dezelfde titel geeft hij tips over hoe hij de planeet wil redden. Een doe-het-zelfgids voor een vrolijke nieuwe wereld, noemt Vromman het zelf. ‘Ik ben optimistisch, maar niet naïef. We zullen uit onze comfortzone moeten stappen.’ Karel Van Keymeulen

Steven Vromman raakte bekend door het tv-programma Low Impact Man op Canvas. Toen streefde hij met drastische maatregelen naar de kleinste ecologische voetafdruk van het land. Het gaf Vromman de aanzet om zelfstandige te worden. Sindsdien doet hij de mensen lachen, schrijft hij, geeft hij lezingen en doet hij aan politiek, want in 2012 werd hij verkozen als gemeenteraadslid voor Groen. ‘Groener dan een krop sla’, noemt theatermaker Dimitri Leue hem. Maar zijn strategie is veranderd. Weg is het vermanende vingertje. ‘Met humor, zelfrelativering en vriendelijkheid win je meer.’

Een mens wordt bijna vrolijk van uw boek, terwijl het toch de slechte kant uitgaat met onze planeet?

‘Ik wilde een boek schrijven dat moed en inspiratie geeft. Ik wou vertellen hoe we onze gemeenschap kunnen versterken en onze levenskwaliteit kunnen verhogen. Ik probeer mensen niet te veroordelen omdat ze een vliegtuig gebruiken of een iPhone hebben, dat levert niets op. We moeten wel beseffen wat we doen.’

‘Ik was vereerd toen de Optimistenbond me vroeg om erelid te worden. Ik bén optimistisch – niet: ­naïef – omdat ik denk dat je dan meer gedaan krijgt. Je neemt meer controle over je leven. Uit onderzoek is gebleken dat optimisme beter is voor je gezondheid.’

Toch is uw boodschap niet zo best: velen zullen minder met de auto moeten rijden, minder vliegen, minder vlees eten. Anders komt het niet goed.

‘Is dat een achteruitgang? Een goed leven hangt niet alleen van materiële omstandigheden af. Je moet vanzelfsprekend een basisinkomen hebben. Maar die 80 procent van de mensen die het goed heeft, moet niet per se nog meer koopkracht hebben. Die is gebaat bij meer vrije tijd en kansen om vrienden te zien.’

De regering zal blij zijn: ze kan nog wat besparen.

‘Dat is niet mijn boodschap. Er moet vooral stevig worden geïnvesteerd in zorg en onderwijs. Het klassieke economische model, gebaseerd op zo veel mogelijk consumeren, is rampzalig voor onze planeet en maakt ons niet gelukkiger. We leven in een van de rijkste regio’s van de wereld, maar zijn kampioen in burn-outs en depressies. Voor onze ecologische voetafdruk zitten we bij de top vijf. Het gaat niet alleen over CO 2-uitstoot, maar ook over de zin van ons leven.’

Het stadsbestuur van Gent, waar Groen deel van uitmaakt, gelooft nochtans sterk in investeringen in winkels en bedrijven. Bent u een eenzame strijder binnen Groen?

‘Wij zijn niet gelukkig met The Loop, maar kunnen dat niet tegenhouden omdat er akkoorden moeten worden gehonoreerd. En niet alles wat in de haven wordt ontwikkeld, is per se goed.’

Bent u dan niet als de dood dat een bedrijf als Volvo zou verdwijnen? Daar hangen veel jobs van af.

‘Het is een moeilijke discussie. Ik zou niet graag hebben dat er duizenden werklozen bijkomen, maar ik denk dat het voor de auto­industrie in Europa moeilijker wordt. Over dertig jaar worden in Volvo geen auto’s meer gemaakt. We moeten vooruitkijken naar nieuwe tewerkstelling in een duurzame economie.’

U komt op voor een basisinkomen, een werkweek van 21 uur, een koolstofbudget en bruto nationaal geluk. Is dat niet utopisch?

‘De geschiedenis leert dat onhaalbare zaken toch worden gerealiseerd, denk aan de afschaffing van de slavernij. We moeten durven utopisch te denken, anders gaan we naar een opwarming van 2 graden.’

Wat hebt u als gemeenteraadslid al veranderd?

‘Kleine dingen, zoals kraantjeswater in het stadhuis en geen tonijn meer op evenementen. Geen wereldschokkende dingen, maar het helpt. Ik volg het aankoopbeleid op de voet en wijs op duurzaamheid. Onze rol als raadslid is beperkt, zeker als je in de meerderheid zit. Ik ben tevreden met het werk van onze schepenen. Het klimaatplan en de investering van 105 miljoen euro om de CO 2-uitstoot te doen dalen, zijn een mijlpaal. Maar je moet het niet alleen aan de politiek overlaten.’

Verwijt u politici nu een gebrek aan lef?

‘Ik hoor er weinig die opkomen voor grotere ideeën. Men schaaft het bestaande systeem bij. Het waren de partijen Vivant en Open VLD die met het basisinkomen op de proppen kwamen. Waar blijven dat soort ideeën?’

Als ‘low impact man’ was u zeer radicaal. Klopt het dat uw kinderen er ongelukkig van werden?

‘Ongelukkig misschien niet, maar ze hadden er last van. Omdat ik op alles lette. Ik eet geen vlees, gebruik groene stroom, heb geen auto en vlieg niet. Ik ben intussen wat soepeler voor kleine dingen. Ik eet nog chocolade of bananen, het liefst fair trade. Als mensen op enkele dingen letten, zijn we al op goede weg. Eén keer per week geen vlees eten, dat moet niet moeilijk zijn.’

U gelooft sterk in initiatieven van onderuit, zoals repair cafés, delen, stadslandbouw en energiecoöperaties. Zijn dat geen druppels op een hete plaat?

‘Ze zijn nog klein en niet zo merkbaar in CO 2- of economiecijfers. Maar ze tonen wel aan dat meer en meer mensen zinvolle dingen zoeken. Die projecten zijn een leerschool. Je kunt zeggen: alle banken zijn slecht. Of je kunt proberen iets nieuws op te zetten, zoals NewB.’

U verkondigt de blijde, groene boodschap. Steven Vromman als groene pastoor?

‘Ik kreeg die opmerking als kind al:Je kunt misschien pastoor worden. Zolang het een vrolijke pastoor is, en aangezien ik me niet aan het celibaat hoef te houden, vind ik dat commentaar niet zo erg.’

Stop met Klagen, Steven Vromman, uitg. Borgerhoff & Lamberigts, 192 blz. 19,95 euro. www.stopmetklagen.be

Karel Van Keymeulen

Copyright © 2015 Corelio. Alle rechten voorbehouden

klein stukje in de Morgen…


Goed, ik ben nog wel eens in de krant gekomen, en ik wist dat een interview kwam, maar toen ik deze morgen De Morgen kocht en opensloeg was het toch even schrikken (in positieve zin). Zowel de fotograaf (Jonas Lampens) als de journaliste (Sofie Mulders) hebben puik werk afgeleverd – ik vermeld het expliciet omdat niet elk uitgeschreven interview per definitie overeenstemt met het gevoerde gesprek.

Ter aanvulling, het biologisch eethuis waarvan sprake is natuurlijk het Lekker Gec, en ook nog even melden dat het boek vooral gaat over de hoopvolle oplossingen (het interview iets meer over de problemen).

Meer info op stop met klagen. (een van de volgende dagen zal ik het interview zelf hier ook publiceren)

demorgendubbel

pas op voor de keuze van De Morgen


Vandaag heeft de Morgen nog maar eens de groene inkt boven gehaald. Dat kranten en tijdschriften eens wat meer aandacht besteden aan het klimaat-thema is op zich een goede zaak. Maar waarom er dan plots in het groen moet zijn is me toch een raadsel. Het doet me een beetje denken aan de marketing actie van Mc Donalds die besloten hebben hun rode vrachtwagens groen te schilderen. Uiteindelijk zal de milieu-impact van dit groene papier groter zijn dan gewoon papier.

Maar voor 1 keer zal ik toch de Morgen kopen, vooral omwille van het boekje dat erbij zit van Peter Tom Jones en Philippe Huybrechts. Ik ga ervan uit dat dit werk een nauwkeurige stand van zaken zal geven van de huidige situatie van het klimaat en dat wil ik niet missen. In de bijhorende reclamespotjes hoor je dan dat deze actie mogelijk is dankzij Essent en dat ‘Essent de groene energiekeuze is van De Morgen’. Tja, dit doet me nu wel wat twijfelen aan de capaciteiten van deze krant om me te helpen bij mijn keuzes.

Essent is namelijk de slechtste speler op de  Belgische markt als het gaat over groene energie. Jawel, ze doen het zelfs nog slechter dan Electrabel wat toch wel een behoorlijke prestatie is. Je kan het makkelijk nakijken op de site van Greenpeace, daar staan op de allerlaagste plaats wat betreft groene energie. Ondanks de mooie groene praatjes haalt Essent zijn energie vooral uit steenkoolcentrales en blijft het zelfs investeren in nog meer vervuilende steenkoolcentrales. Je zou je dan afvragen of de mensen bij de Morgen dit niet allemaal grondig hebben uitgezocht alvorens Essent  aan te bevelen als beste keuze. Maar de vork zit anders in de steel, zelfs al weten ze dit, het gaat om de poen die ze kunnen verdienen met dit soort acties. Een krant is net als een bedrijf op zoek naar winst, en zal dus als het moet ook zijn ziel verkopen.

In mijn studententijd heb ik nog op benefietconcerten meegespeeld ten voordele van onafhankelijke krant de Morgen. Maar ondertussen merk ik dat het een product is geworden dat mikt op de ‘betere tweeverdiener’ met steeds meer bijlagen om steeds meer luxueuze producten aan te prijzen zoals vliegreizen, parfum en horloges met een prijs waarmee je een dorp in Afrika een maand lang  kan voeden. Of ze nu in het groen is gedrukt of niet onafhankelijk is deze krant (net als de andere kranten) al lang niet meer. Daarvoor zijn de adverteerders net ietsje te belangrijk geworden.

1 april 2027: vers uit de nieuwsautomaat


De kranten met dikke bijlage’s en veel reclame bestaan al een tijdje niet meer. Zowel het instorten van de advertentiebudgetten als de stijgende kosten van papier en transport hebben de traditionele krant uiteindelijk de das omgedaan. De meeste informatie kan je nu online bekijken, maar in zowat elke straat is er ook een nieuwsautomaat. Eerst moet je via een scherm kiezen voor- lokaal – regionaal – mondiaal als filter.  Daarna kan je een aantal rubrieken aanklikken zoals samenleving, economie, cultuur, sport en levenskwaliteit.  Je kan ook nog kiezen hoe groot het lettertype moet zijn, wat echt wel handig is voor mensen als ik die niet meer zonder leesbril kunnen.

Op basis van je opties print de automaat dan snel het meest recente nieuws af in een handig bundeltje. De prijs is afhankelijk van je keuzes, en wie wil kan het hele pakket ook via Bluetooth laten doorsturen naar zijn of haar PDA. Omdat ik vandaag een lange treinrit had richting Overpelt voor een lezing over ‘autonoom wonen in strobalen’ heb ik alle opties aangeklikt en de bundel meegenomen op de trein. De impact van drukken en papier wordt automatisch van mijn klimaatbudget gehaald, maar ik zit al maanden onder mijn quotum dus dat is geen probleem. Als ik het  bundeltje later in het recycleerbak van een nieuwsautomaat stop krijg ik nog enkele CO2 equivalenten terugbetaald. Het oude leeggoed systeem dus.

Het treinreizen is trouwens best gezellig geworden sinds de NMBS toestemming heeft gegeven aan jonge ondernemers om allerlei vormen van treincatering toe te staan. Je weet niet op voorhand wat er komt maar in de meeste treinen zijn er 2 of 3 mensen die zich uitsloven om de lekkerste hapjes en drankjes aan te bieden op de trein. Tijdens de heenreis heb ik bijvoorbeeld genoten van een heerlijke kruidenthee met stadshoning, in het terugkeer kon ik niet weerstaan aan veganistische cupcake.

Ik verslikte me bijna in de kruidenthee toen ik door mijn krant aan het bladeren was. Er stonden opvallend veel ongewone berichten in. Bijvoorbeeld dat er een nieuw pretpark zou geopend worden in Mechelen met als naam ‘consumer paradise’, het zou de bezoeker meenemen in de ‘unieke beleving van het ongebreideld consumeren en verspillen zoals in de goede oude tijd‘. Op de lokale pagina lees ik dat er een probleem is met de drinkwatervoorziening in Gent en dat wie jonger is dan 16 geen kraantjes water mag drinken omdat er te veel alcohol inzit. Verder zou het wel gezond zijn. Toen ik las dat het volgende wereldreferendum zou gaan over de verkiezing van de mondiale hymne met als een van de  kandidaten ‘Dos cervesas’ uit 2009 viel mijn frank. 1 april vandaag. Ik heb me weer eens goed laten vangen… Oppassen dus beste lezer, wat je vandaag leest is niet noodzakelijk waarheidsgetrouw…

 

zoek de 7 verschillen


Vandaag is in de Standaard mijn brief over de misleidende informatie over kernenergie verschenen. Je kan die hier nalezen. Ik ben natuurlijk tevreden dat de brief er in staat, maar de versie is toch een beetje ingekort. Met name de passages waarin ik nogal lastig doe over journalisten die informatie van bepaalde lobby’s overnemen zonder te controleren zijn verdwenen. Het zal ongetwijfeld te maken hebben met plaatsgebrek.

Aangezien er op deze blog geen sprake is van plaatsgebrek hieronder de originele tekst zoals ik die naar de Standaard heb gestuurd. Wie zin heeft kan de 7 verschillen zoeken…

De grote leugen over kernenergie.

Voor de zoveelste keer lees ik in de krant dat bij de productie van kernenergie geen CO2 vrijkomt. Dat de kernlobby deze mantra steeds herhaalt valt te begrijpen, dat de media deze bewering keer op keer klakkeloos overnemen is bedroevend. Het debat over kernenergie wordt best  niet ideologisch of emotioneel gevoerd. Laat ons vooral kijken wat de feiten zijn.  Aangezien journalisten blijkbaar niet de moeite doen om te checken wat ze schrijven even de feiten op een rijtje.

Om kernenergie te maken heb je uranium nodig. Dit groeit niet aan de bomen in Doel of Tihange, maar is te vinden in mijnen  in onder andere Zuid-Afrika, Congo,  Canada en Australië. Eén ton uraniumerts bevat slechts één kilogram bruikbaar uranium. Dit moet nog verschillende bewerkingen ondergaan voor het geschikt is als brandstof in een centrale.  Het gaat over vermalen, scheiden, filteren, uitwassen zuiveren en verrijken. Zowel het winnen en bewerken van de splijtstof zorgt dus voor CO2 uitstoot. Dan is er het transport van het uranium naar de centrales, en dit gebeurt – gelukkig – niet met de fiets. Speciale konvooien via water, weg en spoor zorgen op hun beurt voor uitstoot. Het bouwen en onderhouden van een kerncentrale vraagt een gigantische hoeveelheid materialen en  energie . En dan is er nog niks gezegd over de uitstoot verbonden aan het tot 100 000 jaar opslaan van radioactief afval. Dit vraagt grote bouwwerken, transport en regelmatige controles. Benieuwd hoeveel CO2 daarbij vrij komt.

Volgens het gerenommeerde Duitse Öko-instituut komt  in totaal voor de productie van 1 kilowattuur (kWh) in een kerncentrale  31 tot 61 gram CO2 vrij, naar gelang de herkomst van de splijtstof en de productiewijze. Ter vergelijking, dezelfde kWh van een aardgascentrale met warmtekrachtkoppeling levert 5 gram CO2 op.  Trouwens, energie zonder uitstoot bestaat vooralsnog niet. Elektriciteit van een windmolenpart in zee is nog steeds goed voor 22 gram per kWh, bij zonnecellen gaat het zelfs over 27 tot 89 kWh. Dit zijn geen emotionele oprispingen, maar feiten die elkeen met wat zoekwerk bij verschillende wetenschappelijke bronnen kan vinden.

Aangezien herhaling blijkbaar wel werkt zet ik het nog even op een rijtje. Wat onthouden we?

  • elke vorm van energieopwekking zorgt voor CO2 uitstoot.
  • bij het bekijken van de uitstoot moeten alle elementen uit de levenscyclus worden meegenomen. Zowel de bouw als de ontmanteling van de installatie, het winnen van de grondstof en de verwerking van afval.
  • de CO2 uitstoot van energie uit kerncentrales is een pak lager dan die van steenkoolcentrales, maar gevoelig hoger dan die van de moderne aardgascentrales of windmolenparken.

Is dit duidelijk? Mag ik dan beleefd toch dringend vragen aan alle journalisten om zelf juiste informatie te geven en elkeen die beweert dat kernenergie klimaatneutraal is meteen even tot de orde roepen.

Ik dank u, mede in naam van mijn kinderen en kleinkinderen,

Steven Vromman

Lowimpactman