een hele grote koelkast


Mooi is het wel die sneeuw, en gisterenavond moest ik nog een paar dingen met de fiets doen, en viel me op dat de autobestuurders toch wel voorzichtiger zijn en dat het misschien zelfs veiliger fietsen is  in zulke omstandigheden. Wat deze temperaturen betekenen voor mijn huisje zal ik even beschrijven.

Mensen die trots zijn op hun grote Amerikaanse koelkast kan ik nu wel even overtroeven. Mijn hele woning (met uitzondering van het winterverblijf) is nu een koelkast met een temperatuur van ongeveer 5 graden. En dat komt goed uit want in september heb ik mijn frigo de deur uit gedaan. Dat leven zonder koelkast best doenbaar is (minstens de helft van het jaar) blijkt ook uit volgende getuigenis van Lut en Bert:

Het verhaal begint eind deze zomer. Midden augustus is onze koelkast stuk. De koelkast en diepvries hangen aan elkaar, maar hebben elk hun eigen motor. De koelkast is dus stuk maar de diepvries niet. Wie gooit er nu een toestel weg als de diepvries nog gebruikt wordt?

Het is niet zo warm in augustus en voorlopig bergen we onze bederfbare producten in een frigobox. Wat we ‘s avonds uit de diepvries halen, voor de volgende dag, gebruiken we als koelelement voor de frigobox. De energie die we er ooit ingestoken hebben wordt op die manier gerecupereerd.

Vijf maand later leven we nog steeds zonder koelkast. Nu is het nog eenvoudiger. Je hoeft je producten maar buiten of in de garage te zetten. Je kan je geen betere en vooral goedkopere koeling voorstellen. Ondertussen is onze levenswijze een beetje aangepast. We kopen nu producten die gekoeld bewaard mogen worden en niet persé in de koelkast moeten. 

100 jaar geleden leefde men ook zonder koelkast. De hygiëne is nu verbeterd. De levenswijze was toen verschillend. We kunnen er wel van leren. Zo bestaat er een verschil tussen gekoeld bewaren en koel bewaren. Gekoeld bewaren doen we door middel van een diepvries (op – achttien graden Celsius) of koelkast (op 6 graden Celsius). Koel bewaren houdt in dat we de voedingswaren op een koele plaats bewaren.

Een groot deel van de voedingswaren die we gewoonlijk gekoeld (in een koelkast) bewaren kunnen we minstens even goed of soms nog beter koel bewaren. Stuur je koelkast op skivakantie! Wil je het proberen? Het is het ideale moment om de stekker van je koelkast eens uit te trekken en zo ook je elektrisch verbruik te zien dalen!

Zelf heb ik geen diepvries zodat ik elke dag een wandelingetje maak met de boodschappentas. De hooikist gebruik ik nu als ‘koele kast’ om bijvoorbeeld yoghurt of boter een tijdje lang koel te houden. Dus best allemaal wel te doen. Als het deze zomer even warm wordt als het nu koud is zal ik de kwestie wellicht nog eens moeten bekijken.

Verder is het hier wel frisjes bij het opstaan en het koken (gelukkig hebben we ons thermisch ondergoed), maar hebben we hier best gezellig met ons drie in onze kleine warme living midden in de reuzekoelkast.


23 januari 2020: breien tegen de kou


Buiten liggen dikke lagen sneeuw over de  daken en in de straten. De brandstof is te kostbaar om te gebruiken voor strooiwagens, dus worden een aantal straten zo goed mogelijk vrij gehouden met paard en kar. Je ziet trouwens in het straatbeeld opnieuw koetsen en sledes voor het vervoer van mensen en goederen. Omdat het al enkele dagen aan het vriezen is wordt in Nederland gesproken over een nieuwe elfstedentocht. Het is ondertussen 23 jaar geleden dat de wedstrijd nog eens kon worden georganiseerd. Veel kans is er echter niet, temeer omdat 7 van de 11 steden nog steeds onder water liggen na de ramp van 5 jaar geleden.

Naast het mooie uitzicht en een zalige stilte zorgt het koude weer ook voor de nodige problemen. Vooral verwarming is lastig. De meeste mensen met een ketel op stookolie zijn er de voorbije jaren niet in geslaagd om de tank nog te laten vullen. Veel van hen zijn overgeschakeld op allesbranders of houtkachels. Wie het met gas moet doen heeft iets meer geluk. Omdat de bevoorrading echter onregelmatig verloopt heeft de regering het gasverbruik gerantsoeneerd. Dag en nacht de woning comfortabel op 21 graden houden – zoals nauwelijks nog tien jaar geleden- is geen optie meer.

De mensen die moeite hebben gedaan om hun huizen goed te isoleren zijn het beste af. Ze hebben minder verwarming nodig en kunnen het leefbaar houden met enkele uren stoken per dag. De situatie is het meest dramatisch voor de mensen die in woningen van slechte kwaliteit wonen. Meestal armen, klimaatvluchtelingen, eenzame bejaarden. In alle wijken zijn daarom lijsten gemaakt met de mensen die een koude-risico lopen. De stad zelf stelt een aantal lokalen ter beschikking die verwarmd worden (scholen, seniorenclubs, bibliotheken,…) daarnaast is er ook een buddy-systeem, waarbij degene met verwarming hun huis openstellen. Zo heb ik zelf afspraken met 3 alleenstaande bejaarden die hier om de hoek wonen.

Als het overdag vriest is dan ga ik samen met Adam de oudjes halen, zodat ze overdag een aantal uren bij ons thuis zich kunnen opwarmen. Vaak kibbelen Paula, Simonne en Godelieve dan over wie eerst Klaas op de schoot mag houden. Het is dus vaak druk hier in huis – want bijna dagelijks heb ik nog een paar studenten op de energiefiets. Soms zijn we hier met een 10-tal mensen samen, met als voordeel dat er wat minder moet gestookt worden. Ik mis dan wel eens momenten van alleen zijn en wat rust. Het bijvullen van emmers met regenwater (of sneeuw) voor het toilet komt er ook nog eens bij.

Het fijne is wel dat onze hoogbejaarde gasten boeiende verhalen kunnen vertellen over hun kindertijd. In de grote oorlog die ze als kind hebben meegemaakt was de situatie nog een stuk dramatischer. En terwijl Simonne, Paula en Godelieve hier samen rond de kachel zitten zijn ze volop bezig om kousen te stoppen en kleertjes te breien en haken voor de kleine Klaas. Die zal voorlopig geen last hebben van koude voeten.

het betere rekenwerk…


November is achter de rug, dus tijd om eens de cijfers te bekijken. Wat zon betreft was het een zwakke maand, slechts 24 uur zon, in plaats van de gemiddelde 63 uur in een ‘normale’ novembermaand.

Dit is duidelijk te merken aan de opbrengst van mijn zonnepaneel. Slechts 9,4 kWh opbrengst, waar het in oktober nog meer dan 16 kWh was. Het elektriciteitsverbruik lag met 19 kWh een stuk hoger dan de maand oktober (15,6 kWh) en de maand november van vorig jaar ( 12  kWh). Dit meerverbruik is hoogstwaarschijnlijk aan de pelletkachel te wijten.

Wat temperatuur betreft was november een normale maand met een gemiddelde van 6,1 graden. Vorig jaar was het een heel stuk warmer met een gemiddelde van 9,7 graden. In 2009 had ik dan 645  kWh gas nodig voor verwarming en warm water. Dit jaar was het ondanks de lagere temperatuur slechts 319 kWh gas. Dit komt  natuurlijk door het gebruik van de pelletkachel.

Voor die kachel heb ik in november 90 kilogram pellets gebruikt. Dit komt neer op 441 kWh warmte en een uitstoot van net geen 30 kilogram CO2. Dus in november dit jaar heb ik in totaal 760 kWh nodig gehad. Dat is zo’n 18% meer dan vorig jaar. Redelijk logisch want het was 37% kouder.  Wellicht  is dit een effect van het ‘wintervertrek’ waardoor ik minder ruimte moest opwarmen.

Om de berekening totaal te maken moet ik ook het extra elektriciteitsverbruik meetellen. Het gaat dan wel om groene stroom maar die 7 kWh extra zorgen ook voor een uitstoot O,13 kg CO2. Niet echt een grote bijdrage.

Conclusies, de eerste maand met de pelletkachel ziet er als volgt uit in vergelijking met vorig jaar:

NOVEMBER 2009:    147 kg uitstoot door 645 kWh warmte via gas

NOVEMBER 2010:   72 kg (via gas) en  30 kg (via pellets) = 102 kg uitstoot voor 760 kWh warmte (en een veel koudere maand)

Meer warmte dus met minder uitstoot (of om het in mijn termen te zeggen: meer geluk met minder voetafdruk). Het belangrijkste is misschien wel dat ik door de combinatie van de pelletkachel met het afgebakende winterverblijf het nu ook een stuk warmer heb dan vorig jaar.

Nu maar hopen dat er geen rekenfouten inzitten, maar daar zullen kritische bloglezers me wel snel op wijzen 🙂

over muggen en verwarming


Ik weet niet hoe het bij jullie zit, maar de vraag of de verwarming al of niet moet worden opgezet begint hier weer de kop op te steken. Mijn principe is dat in de maand september in elk geval geen verwarming nodig is. Wat oktober betreft, dit is dan weer afhankelijk van de buitentemperatuur. Vorig jaar heb ik de verwarming voor het eerst opgezet begin oktober, nu wil ik dit moment  liefst nog even uitstellen. Trouwens ik heb vorige nacht nog last gehad van een mug, dus zolang er muggen zijn is verwarming in huis toch niet nodig?

Het ziet jammer genoeg naar uit dat de isolatie van het dak niet rond zal raken deze winter. Ik heb mijn vraag tot offerte naar 15 dakwerkers en/of  isolatiefirma’s doorgestuurd. De meesten hebben niet geantwoord, enkele anderen wel met ofwel de boodschap dat ze geen tijd hebben of dat ze het niet zien zitten om te werken met de materialen die ik voorstel. Op advies van een architect van Zonnewindt zou ik het liefst werken met  Resol-schuim (Koolthermplaat K1 KINGSPAN). Dit materiaal scoort goed wat duurzaamheid en isolatie betreft. De meest ecologische alternatieven zoals cellulose vlokken zijn zo goed als onmogelijk omdat het om een plat dak gaat dat aan de buitenkant moet geïsoleerd worden. Om het kort te houden, er  is één plaatser uit de buurt die de klus kan klaren, al zal het niet meer in 2009 kunnen.

Een goede zaak is dan wel dat ik tot eind november veel op stap ben met  Tegen de Lamp en dus wat minder thuis zal zijn.  Op tournee gaan verhoogt dan wel mijn voetafdruk voor mobiliteit, maar die van verwarming wordt dan weer wat kleiner.  Vorige week hebben we zeven voorstellingen gehad, deze week zijn we in Leuven, Turnhout, Aarstelaar, Mol en Dendermonde. Komt dat zien.