de groene renaissance


Zoals beloofd, na de minder vrolijke voorspellingen van gisteren, een beschrijving van waarom het volgens Jeremy Legett ook in de goede richtig zou kunnen evolueren. Het concept dat hij daarvoor gebruikt is ‘de kracht van de context‘. Het is pas als de juiste context er is (de olieschok dus), dat er zich een unieke gelegenheid aanbiedt om plots voldoende draagkracht te vinden voor een massale omschakeling naar hernieuwbare energie.

uitdeolieHij maakt daarbij de vergelijking met de aanloop naar de tweede wereldoorlog. Waarbij Churchill bijna tien jaar lang waarschuwde voor een mogelijke aanval vanuit Duitsland. Niemand had echter oren naar zijn waarschuwingen, tot Hitler de buurlanden begon binnen te vallen én binnen enkele maanden de hele Britse economie was omgeschakeld. Het was een ongeziene economische omschakeling met steun van de hele samenleving.

Iets vergelijkbaar zou kunnen als de oliecrash zorgt voor een context waarin misschien wel de nodige keuzes gemaakt kunnen worden. Deze omschakeling zou een belangrijke stap vooruit zijn in het bekampen van de klimaatchaos en uit heel wat studies blijkt dat het een pak goedkoper is dan de fossiele weg koste wat kost te blijven volgen.

Zal het dubbeltje aan de goede kant vallen? Niemand die het weer, maar Leggett merkt op dat er een aantal redenen zijn om daarop te kunnen hopen. Onder andere onze door neurowetenschappers ontdekte ‘prosociale geneigdheid’ en de door Rifkin beschreven komst van de empathische samenleving wijzen in die richting. Andere aanwijzingen zijn de groeiende ‘people power’ en de komende kracht van de context die het mogelijk maken de juiste keuzes te maken. Om af te sluiten citeer ik de auteur zelf nog even:

Ik ben ervan overtuigd dat het kapitalisme zoals we dat kennen onze welvaart torpedeert, onze economieën om zeep helpt en onze kinderen met een onleefbare wereld dreigt op te zadelen. Het moet van de grond af aan herzien worden. Dat is waar de weg naar de renaissance ons uiteindelijk heen zal moeten voeren. Naar een plek heel ver voorbij waar we ons nu bevinden. Naar een plek die zowel wenselijk als mogelijk gemaakt wordt door de kracht van de context van na de crash. Lukt dat, dan is de ergste crisis van het moderne kapitalisme wellicht niet meer dan een inktzwarte regenwolk boven de menselijke geschiedenis, waar de zon elk moment weer doorheen kan breken.”

Laat die olieschok maar komen zou ik zo denken…

bijna zonder olie?


Vorige week op ‘Mind the book’ heb ik de uiteenzetting gehoord van Jeremy Leggett, meteen ook zijn boek gekocht en in een ruk uitgelezen. Want in tegenstelling tot nogal wat boeken over energie of klimaat is dit een behoorlijk spannend boek. (Uit de olie, uitgegeven bij EPO, ISBN 978 94 91297 908)

Leggett is zowel ondernemer (in zonne-energie), geoloog (gespecialiseerd in fossiele brandstoffen) en meer en meer ook activist. Zijn verhaal biedt dan ook een bijzondere inkijk in de periode van 2003 tot 2013. Het decennium waarin de groei van de productie van conventionele olie tot stand kwam en de financiële bubble van 2008 plaatsvond. Kern van het verhaal van Leggett is dat we in elk geval op een nieuwe dubbele crash afstevenen.

Wat de olie betreft maakt hij in zijn boek heel duidelijk dat vanuit steeds meer hoeken (het Amerikaanse leger, topmannen van oliebedrijven en andere) de waarschuwing sterker wordt dat we binnenkort (tegen eind 2015) zullen te maken krijgen met een vermindering van het aanbod van fossiele brandstoffen. Voor de believers in het schaliegas verhaal, daar maakt hij ook vakkundig brandhout van. De gevolgen van deze crash zullen zeer groot zijn.

Het andere punt zijn de financiële markten. Want in de balansen van de energiemaatschappijen is een groot deel van de waarde vertegenwoordigd door nog niet ontgonnen voorraden. Voorraden waarvan nog niet bewezen is dat ze kunnen ontgonnen worden én die – als we het klimaatprobleem onder controle willen krijgen – best in de grond blijven zitten. Dus is hier een nieuwe financiële zeepbel onvermijdelijk.

Voor wie geen zin/tijd heeft het boek te lezen hier alvast de conclusie: “Samenvattend krijgt de wereld… ofwel eind 2015 met een olieschok te kampen, kort daarop gevolgd door een financiële crisis, of vindt er voor dat moment al een tweede financiële crash plaats, die een paar jaar later door een uitgestelde oliecrash wordt gevolgd.”  Meer kan je lezen op zijn website of op de site van Carbon Tracker (waar hij ook aan meewerkt). Je kan ook deze lezing hieronder bekijken.

Oh ja, hij beschrijft ook een mogelijk hoopgevend pad voor de periode na de crash. Daar schrijf ik morgen over.