Gent tonijnvrij (of bijna)


Woensdag heb ik op de commissie Facility Management voorgesteld om als stad Gent te gaan voor het statuut van tonijnvrije stad. De problematiek van de overbevissing van deze soort is ondertussen voldoende bekend, en aangezien een internationaal akkoord hierover niet haalbaar lijkt is het belangrijk dat burgers, organisaties en lokale overheden hun verantwoordelijkheid opnemen.

tunafreeIn haar antwoord vermelde de bevoegde schepen Martine De Regge dat er nu in raamcontracten voor broodjes en catering al een aantal criteria zijn opgenomen, en dat er ook rekening gehouden wordt met de gegevens van de viswijzer. Op zich is dit uiteraard niet slecht, maar biedt dit nog de mogelijkheid om bepaalde soorten tonijn op het menu te zetten. Daarom gaf de schepen aan dat vanaf nu expliciet vermeld zal worden aan de leveranciers dat tonijn wordt geweerd.

Om echt ‘tonijnvrij’ te worden als stad zal deze lijn nog moeten doortrekken naar diverse feestelijkheden en personeelsrestaurants, dus heb ik voorgesteld om daar via een collegebesluit iets aan te doen. Ik weet dat het college nu volop bezig is met de besprekingen over de nodige besparingen, maar tussendoor een beetje aandacht voor ons globaal ecosysteem en de toekomstige generaties kan natuurlijk geen kwaad. Dus hoop ik dat binnenkort de volgende stappen worden gezet en Gent als eerste Vlaamse stad zich officieel ‘tunafree’ kan noemen. Om er beetje druk op te zetten; niet treuzelen of Antwerpen kan nog de eerste worden. (wat mij persoonlijk niet veel kan schelen, want hoe meer steden en gemeentes de keuze maken hoe beter)

ernst en humor


Komende zaterdag organiseren actiegroepen een reeks activiteiten rond het Gentse Zwin. Een stuk getijdengebied in Gentbrugge en Destelbergen.  Het is een uniek natuurgebied maar wordt nu bedreigd door plannen van Waterwegen en Zeekanaal die het stuk willen uitbaggeren ten voordele van de pleziervaart. Niet alleen een bijzonder kostelijke operatie, maar ook eentje met negatieve gevolgen voor de natuur. Je kan hier meer lezen over het dossier.

Ook in Gent start op 20 februari een ‘studium generale’ georganiseerd door het Centrum Duurzame Ontwikkeling. Rond het thema ‘duurzame steden’ zullen vijf weken lang interessante binnen- en buitenlandse sprekers hun licht laten schijnen over de stad van de toekomst. Wegens politieke verplichtingen op woensdag zal ik er zelf jammer genoeg niet bij kunnen zijn, maar bekijk hier het programma en schrijf je in.

Op zaterdag 23 februari kan je dan weer terecht in Eetcafé Toreke (Rabotwijk, Gent) voor een voorstelling van de film over Steven Van Geynst, beter bekend als de muffinman. In de film zie je redelijk hallucinante verhaal van een man die bijna veroordeeld wordt omdat hij enkele muffins uit een afvalcontainer haalt. En dat terwijl op deze planeet elke dag 5,5 miljoen ton voedsel wordt weggegooid.

Maar wees gerust ook op vele andere plaatsen gebeuren interessante zaken. Gisteren kreeg Citydepot de prijs van ‘thuis in de stad’ omwille van een stadsdistributie systeem in Hasselt. Zo’n systeem zorgt ervoor dat er minder vrachtwagens in de stad te komen om te laden en te lossen (een idee wat ook in het Gentse bestuursakkoord is opgenomen).

In Antwerpen zijn er boeiende pianodeurinitiatieven rond moestuinieren in de stad zoals Le Colier Jardin en het eetbaar Sint-Andries kwartier. En in Brussel is er CLIP (City Life Imagine & Play). Een reeks ingrepen en installaties in de stad die ‘het kind in de volwassene’ willen wakker maken en aanzetten tot spelen.

wipbankMooi toch, om in deze tijden van polarisatie en verzuring te zien hoe een beetje humor wonderen kan doen. Het is nu maar te hopen dat je geen gas boete kan krijgen met deze bijzondere zitbank.

Music in the air


De voorbije dagen ging in Gent een meeting door van de verschillende partners van het Music project. Dit is een netwerk van 5 steden die samen nadenken over het verduurzamen van hun stad. Het gaat om Rotterdam, Aberdeen, Ludwigsburg (Luxemburg), Montreuil (Frankrijk) en Gent. Met de ondersteuning van 2 onderzoeksinstituten werken de steden aan een visie en actieplan om de transitie te maken naar een heel ander soort stad. In Gent gebeurt dit via het klimaatverbond.

Ik was zelf ook op enkele sessies aanwezig en kon vaststellen dat zowat overal dezelfde vragen opduiken. Het maken van een analyse van de huidige situatie en het uitwerken van toekomstbeelden lukt prima. Het uitvoeren van experimenten (zoals de Carrotmob in Gent) lukt ook nog – al vraagt het wat meer inspanningen. Want daar blijkt vaak dat de manier waarop lokale overheden werken (traag, veel procedures en regels) vaak in strijd is met wat vanuit Transitiestandpunt nodig is. Daar zijn snelle, flexibele oplossingen nodig voor nieuwe situaties waarvoor geen procedures bestaan. Het moeilijkste in de vijf steden is echter het betrekken van de bevolking. Hoe kunnen de visies en experimenten die worden opgezet door koplopers het grote publiek meenemen?

Een vraag die hier ook regelmatig aan bod komt (en waar Lucie ongetwijfeld iets zinnig over te zeggen heeft). We weten dat gewoon informatie geven niet werkt, dat werken met verleiding en marketing slechts beperkt gedrag kan veranderen maar weinig invloed heeft op het paradigma. Doemscenario’s rondstrooien levert eerder apathie op en straffen en belonen werkt maar zolang de straffen en beloningen worden in stand gehouden.

Ik was het meest enthousiast over de visie van Patrick van der Klooster van het Rotterdamse architecten bureau AIR.  Hij stelt dat we moeten ophouden met mensen oplossingen op te dringen. Elke oplossing die voorgesteld wordt zorgt voor nieuwe conflicten, wie echter erin slaagt de relaties tussen mensen te versterken zal wellicht meer bereiken. Daar gaan ze bij hun projecten vooral plaats en ruimte creëren om met verschillende groepen op zoek te gaan naar het gemeenschappelijk belang. Daarom geloof ik ook dat we meer vragen moeten stellen en in dialoog gaan met iedereen.

De huidige crisis (waarvan we nu nog maar het begin meemaken) is een uitgelezen kans om dit te doen. In plaats van de grijsgedraaide vragen over hoe kunnen we de groei en het concurrentievermogen opkrikken kunnen we dus beter de vraag stellen: willen we nog wel groei en meer concurrentiekracht? Moeten we niet een groot debat opzetten over het soort samenleving dat we willen. Wat is belangrijk voor onszelf en onze kinderen?

Nog even vermelden dat Gent onlangs een prijs kreeg voor de aanpak van het Klimaatverbond. Op zich een goede zaak, al besef ik maar al te goed dat er nog veel werk aan de winkel is.

stad in transitie


Het bestuursakkoord voor de stad Gent is gisteren goedgekeurd. Elke Gentenaar kan nu zelf lezen wat de plannen zijn voor de volgende zes jaar. Het is een indrukwekkend document met 800 punten. Te veel voor zes jaar, maar wel met alle elementen voor een omslag naar lange termijn. Wie geen tijd heeft om het door te nemen kan de sfeer al proeven via de woordwolk hierboven. Morgen krijg je hier in elke geval een bloemlezing van een aantal opvallende punten. De eerste analyse van het akkoord in de pers maakt alvast duidelijk hoe ambitieus dit programma is.

wild breien


Na de trend van Guerilla Gardening is er nu ook Guerilla Knitting, oftewel wild breien. Een leuke hobby om mensen bij elkaar te brengen en de buurt wat op te vrolijken. Deze morgen zag ik aan de Vrijdagsmarkt in Gent de resultaten van zo’ actie. Het anders zo afschrikwekkende groot kanon ziet er met zo’n gebreid jasje al heel wat onschuldiger uit.

Ik hoorde wel eens iemand klagen dat het toch zonde is om daarvoor wol te gebruiken. Hier ben ik het toch niet helemaal mee eens. Het gaat vooral om restjes wol, die vaak ook wel hergebruikt worden. Wat mij betreft liever een stad vol verrassende kleurrijke breiwerkjes dan een stad vol reclamepanelen. Wie op internet gaat zoeken kan heel wat leuke voorbeelden vinden. Of wat denk je van deze, voor komende winter…

 

vandaag in De Morgen


Het was te verwachten, ook in De Morgen een klimaatbijlage, en dit keer op groen papier. Een truckje dat alle kranten ondertussen al hebben toegepast en natuurlijk  geen enkele meerwaarde te bieden heeft. Trouwens de bijlage zal een mooie ‘business-opportunity’ geweest zijn, gezien de vele pagina’s grote extra advertenties en publi-reportages. (inhoudelijk staan er wel goede analyses in hoor)

Nu uit deze bijdrage ook al blijkt dat we niet moeten rekenen op regeringen om het klimaatprobleem aan te pakken is de vraag nog dringender. Op wie kunnen we dan wel rekenen? Ik blijf geloven in het belang van de burger en consument – al zal nu slechts enkele procenten van de bevolking hun gedrag aanpassen omwille van de milieuproblemen. Anderzijds denk ik dat er een grote rol is weggelegd voor lokale besturen.

Uiteindelijk kunnen steden, gemeentes en provincie als ze dat willen zelf een verregaand klimaatbeleid voeren, met duidelijke doelstellingen en acties. In Nederland staan ze al iets verder en wordt flink geïnvesteerd in het concept van klimaatneutrale steden. Ook bij ons zijn er een aantal aanzetten, de provincie Limburg (let op de LIM in de naam) wil in 2020 voor de eigen activiteiten klimaatneutraal zijn. Leuven denkt er aan om dit in 2040 te doen, en Gent heeft  aangekondigd in 2050 dit doel te willen bereiken.

(met dank aan de fotografe van AVC - ik ken haar naam niet)

Vorige week had ik de kans burgemeester Termont hierover op de rooster te leggen. Behalve leuke foto’s leverde dit toch enkele interessante vaststellingen op.

Zo gaf de burgemeester toe dat het bereiken van klimaat neutraliteit bijzonder moeilijk zal zijn. Het is vooreerst nog niet duidelijk wat er precies onder verstaan moet worden, en hoe dit kan gecombineerd worden de economische belangen van de haven en het stijgende energiegebruik in stadsgebouwen. Anderzijds is duidelijk dat de stad echt van plan is om er werk van te maken (ze nemen er een aantal extra mensen voor in dienst). Ik vermoed dat het uitwerken van zo’n plan onvermijdelijk tot belangrijke keuzes zal dwingen. Iets waar de stad nu nog wat moeite mee heeft. (ze willen wel fietsers, maar ook parkeerplaatsen in het hartje van de stad, ze willen wel besparen op energie maar ook een lichtfestival) Als het schepencollege erin slaagt om de bevolking actief te betrekken bij een dergelijk lange termijn plan sta ik daar zeker achter.

Bij de voorbereiding van het gesprek is me nog iets opgevallen. Op de website van Daniel Termont is te lezen welke mandaten hij nog bekleed. Kijk even mee: Fluxys – voorzitter, Vlaamse Energieholding – voorzitter, TMVW Integraal Waterbedrijf – ondervoorzitter, Publigas nv  – voorzitter, Havenbedrijf Gent – ondervoorzitter. Toen ik lachend opmerkte dat hij misschien meer te zeggen heeft over het energiethema dan Paul Magnette beaamde hij dit zonder verpinken. Vanuit die positie heeft hij bijvoorbeeld een strijd geleverd met  Electrabel rond de aandelen in Publigas, en kon hij vermijden dat Electrabel ook daar en monopoliepositie kon innemen.

Om maar te zeggen, lokale bestuurders hebben soms meer macht dan we denken. Reden genoeg voor ons burgers om toe te zien dat die macht op een goede manier wordt gebruikt…