Dromen van een superdak


Gisteren met Geert van Eco-city  nagedacht over de verdere aanpak van de energieproblemen van mijn appartement. Daaruit is nog maar eens gebleken hoeveel mogelijkheden er zijn. In het ideale scenario wordt mijn dak (90 vierkante meter) met 20 centimeter cellulose geïsoleerd en komt er bovenop een groendak. Extensief type, dat wil zeggen vooral vetplantjes en mossen. Daarbij is er ook plaats voor een zonneboiler voor het warm water en een stuk van de verwarming (dit zou dan meteen het goede moment zijn om een superzuinige ketel aan te schaffen). Als eerste kers op de taart zou een kleine windturbine op het dak mooi zijn. De meeste studies wijzen wel uit dat dit niet erg rendabel is, maar met mijn verbruik van nauwelijks 200 kWh per jaar misschien wel? Ook zou de stad Gent blijkbaar geen vergunning afleveren voor dergelijke mini-molens, toch staat er eentje vrolijk te draaien in mijn buurt. Een tweede mogelijke kers zou dan een zonnewering zijn aan de zuidkant, omdat de zon in de zomer voor oververhitting zorgt. En die zonnewering is dan ideaal voor enkele vierkante meter zonnepanelen. De laatste grote actie is dan het vervangen van ramen met superisolerend glas.
kleineturbine1
Geert gaat nu berekenen hoeveel dit zou kosten, welke premies en leningen er zijn en wat de terugverdientijd is. Het zal wellicht niet mogelijk zijn om alles te realiseren, maar de oefening toont wel aan dat er mogelijkheden zijn om veel bestaande woningen om te bouwen tot laag-energiewoningen die nog daarbij een deel van hun eigen energiebehoefte produceren. Stel dat dit wel allemaal zou lukken dan wordt Low Impact leven bijna een makkie. Dan kan ik mijn tweede LIM jaar ingaan als LIM de luxe.

13 reacties op ‘Dromen van een superdak

  1. Ik kan in elk geval kwijt dat wij ook reeds een prijsraming laten maken hebben voor ons dak te isoleren, aangezien we daar toch een kamer moeten maken. Met de premie van 500 euro van de Vlaamse regering bovenop de 4 euro per vierkante meter en de belastingsaftrek zou het ideaal zijn voor ons om nu toe te happen. We hebben immers wat schrik dat die premie om een verkiezingsstunt gaat.

    Zijn de kredieten die ze hiervoor verstrekken reeds renteloos?

    Like

  2. Beste Steven,
    Fantastisch initiatief, in Belgie zag ik de laatste aflevering en sindsdien surf ik trouw naar je site.
    Wat mij opvalt is dat ecologisch bezig zijn, snel neigt van een guilt trip. Mag ik nog een koekje bij de koffie, of zit dat speculoosje niet in ietsje teveel verpakking? Of kan zelf een kopje koffie nog? Ja, zelf googlen naar deze site jaagt onze carbon print de hoogte in.
    Een goeie oplossing lijkt mij de positieve ‘be good, not less bad’ attitude van “Cradle to Cradle” waarin ecologie perfect samengaat met economische groei. De test casesbij Ford lijkt te bewijzen dat het echt kan en in Nederland ging iedereen uit de bol naar de uitzending op VPRO. Check it out op Youtube.
    Bij ons zijn alle lampen ondertussen vervangen door spaarlampen uit de Ikea (die bovendien een mooi warm licht geven en de electriciteit rekening naar 15 dollar/maand terug brachten), blik is vervangen door verse groenten die in beirut een habbekrats kosten, voor de prijs van een blikje cola pers je 1 liter fruitsap uit verse sinaasappelen, met een herbruikbare tas of plastic bak naar de winkel …
    Misschien zit de meeste waarheid nog altijd in de klassieke slogan: ‘Een beter milieu begint bij jezelf.’
    Keep it up!
    rik

    Like

  3. @ Steven,

    je weet ondertussen waarschijnlijk wel hoe kritisch ik ben, dus …

    Al de door jouw voorgestelde mogelijkheden zijn mijn inziens prima met uitzondering van de mini-windmolen. Zoals je zelf al aangeeft is het niet erg rendabel maar die rendabiliteit staat los van je eigen energieverbruik. Of je nu veel of – in jouw geval – erg weinig energie verbruikt (op gas na, maar dat heeft weer met die slechte isolatie te maken), zo’n windmolen is zowel financieel maar ook energetisch geen interessante investering.

    Volgens mij is het bij elke investering die iemand onderneemt met het doel het milieu te sparen belangrijk om de vraag te stellen of die investering de meest rendabel mogelijk investering is of dat er (financieel of ecologisch) meer rendabele mogelijkheden zijn.

    Bij kleine windmolens is het op dit moment in bijna alle gevallen interessanter om je geld elders in te investeren. Dat kan b.v. door (meer) aandelen te kopen van Ecopower die dan weer in grootschaligere (en meer rendabele) projecten kunnen investeren. Of je zou – als de oriëntatie van je dak goed is – (meer) fotovoltaïsche cellen kunnen plaatsen. Er zijn in ieder geval diverse alternatieve en betere opties en die mini-windmolens zijn mijn inziens dan ook geen kers op een (potentiële) taart, het zijn hooguit rotte kersen.

    Lees b.v. ook eens: http://www.lowtechmagazine.be/2008/07/energy-ball.html#more

    Veel succes met je andere ingrepen.

    @Rik,

    ik ben het er met eens dat een positieve instelling beter is dan een negatieve benadering van alles. Maar – (en ik heb het boek van ‘Cradle to Cradle’ gelezen) – het geloof in een blijvende groei is mijn inziens onterecht en naïef. Ik heb nu geen tijd om er uitgebreid op in te gaan, maar de schrijvers van Cradle to Cradle gaan mijn inziens van bepaalde verkeerde veronderstellingen uit en de door u aangehaalde voorbeelden zijn – hoewel zeer positief – ook niet helemaal Cradle to Cradle.
    Hoewel het Cradle to Cradle denken het mogelijk maakt om te consumeren met veel minder schade is er o.a. het tijdsaspect dat het onmogelijk maakt om onbegrensd te consumeren. Cradle to Cradle legt de grenzen van de consumptie veel verder, het doet de grenzen niet verdwijnen.

    Like

  4. Ik moet renaat bijtreden in zijn commentaar op uw kersen.
    De taart zelf lijkt me erg goed ineen te zitten, isolatie is steeds het eerste wat je moet aanpakken. En hoewel de vloer isoleren iets kan bijdragen en het comfort-gevoel sterk ten goede zal komen, zal dakisolatie de cijfertjes meer ten goede komen. Meestal spreekt men van 30% van de warmte die via het dak verloren gaat. Volgens mij is het tweede wat je kunt aanpakken dan de ramen en het glas.

    Maar ik zou eerder gaan voor een zonnewering dan voor een windmolen. Als je geld wilt investeren in een windmolen, koop dan nog wat aandelen van Ecopower. Daar brengt de investering veel meer energie op (die wel niet gratis is voor jou). En je krijgt 6% opbrengst per jaar.

    Zoals je zelf aanhaalt is die zonnewering zeer goed te combineren met PV-panelen. Wel eerst eens goed kijken of er geen schaduw op komt.
    Ik ben aan het werken aan een zonnewering met behulp van druiven.

    Like

  5. wij zijn ook aan het kijken om ons plat dakje (18m²) van de achterbouw te laten isoleren, maar de aannemers die we tot nu toe aangesproken hebben, denken eerder in termen van 6 of 8 cm isolatie.
    toen ik zei dat ik eerder aan 18cm aan het denken was, viel de laatste bijna achterover: dat wordt niet geplaatst hoor! was zijn antwoord…
    suggesties voor aannemers uit het gentse die wat meer mee zijn met hun tijd zijn altijd welkom (of mag dat niet op je blog?).
    verder vraag ik me ook nog af hoe zinvol al die isolatie is met een grote lichtkoepel in het dak?
    volgens de bovenvermelde aannemers was die koepel nog zeer goed want dubbelwandig, maar bestaan er voor lichtkoepels ook “hoogrendementsversies”? aangezien dat het hoogste punt in onze keuken is, en warmte stijgt, lijkt het mij alleszins een grote verliespost.
    ook de dampkap is een enorme verliespost, hebben we tijdens de afgelopen koude-periode ontdekt… daar worden ook nog oplossingen voor gezocht. (andere dan de dampkap volproppen met bubbelfolie)

    Like

  6. @kathl1tje

    Je moet bij de isolatie van platte daken een onderscheid maken tussen: een warm of een koud plat dak. Bij warme platte daken ligt het isolatiemateriaal aan de buitenzijde van het platte dak zodat de dakconstructie aan de warme zijde zit. Voor warme platte daken wordt vaak gebruik gemaakt van geëxtrudeerd of geëxpandeerd polyurethaan platen. Aangezien de lambda waarden van deze isolatie beter is dan minerale wol (glaswol of rotswol) volstaat 12 cm om een equivalent te krijgen van 18 cm minerale wol. Bij een koud plat dak wordt het platte dak aan de onderzijde geïsoleerd zoals een traditioneel dak met minerale wol tussen de kepers. Hiervoor wordt een dikte gebruikt van minimaal 18 cm. Natuurlijk ben je ook vrij om meer isolatiemateriaal te plaatsen (hoe meer hoe beter). Het voordeel van een warm plat dak is dat de dakconstructie niet meer onderhevig is aan de weersinvloeden. Meer over warme platte daken kan je vinden op de site van Livios. Wat betreft hoogrendement versies van lichtkoepels. Ik zag net reclame van Velux. Voor een koepel met dubbel isolerend veiligheidsglas met een U-waarde van slechts 1,4W/m²K. (www;velux.be)

    Like

  7. Meer informatie over kleinschalige windenergieproductie (en de nutteloosheid daarvan) zou te vinden zijn in dit rapport: http://www.carbontrust.co.uk/Publications/publicationdetail.htm?productid=CTC738&metaNoCache=1
    (Ik heb het zelf nog niet gelezen, dus kan er niet over oordelen.)

    Een boeiend artikel dat er nog eens op wijst dat de enige echte oplossing energiebesparing is en dat ‘alternatieve’ energie wel goed is voor het produceren van de overige energie maar geen argument mag zijn om niet zuinig te zijn met energiegebruik is te vinden op: http://www.lowtechmagazine.be/2009/01/wereldwijd-netwerk-duurzame-energie.html

    @ kathl1tje,

    dat 18 cm niet wordt geplaatst is natuurlijk onzin van slecht geïnformeerde aannemers. Aannemers die wel ervaring hebben met zeer energiezuinig (ver)bouwen zijn o.a. terug te vinden via http://www.vibe.be

    Ik weet weinig van koepels, maar een eenvoudige oplossing om het warmteverlies via koepels te verminderen is in de lijn van ‘het plafond’ een glazen plaat (of zelfs dubbel glas) aan te brengen onder de koepel. Zo creëer je nog een heel grote luchtspouw en voorkom je dat alle warme lucht in de koepel beland.

    Like

  8. Beste allemaal,
    Mag ik wel vragen van niet zomaar te beginnen isoleren van platte daken, en andere trouwens ook niet.
    Isoleren is een vak en er zijn veel andere aspecten mee gemoeid zoals open of gesloten dampschermen, koude bruggen e.d.
    Schimmels vinden het heerlijk om in zo’n ruimte zich te kunnen nestelen en dan zouden er mensen onder de open hemel kunnen terecht komen na een paar jaar wat ook niet direkt de bedoeling is .
    Wat de kleine windmolen betreft, ik wacht nog even op resultaten van deze : http://www.eolprocess.com/start.php

    Vriendelijke groeten
    Jan

    Like

  9. Wie gaat isoleren volgens de regels van de kunst zal geen problemen ondervinden. Er wordt inderdaad regelmatig foutief geïsoleerd, maar eigenlijk kan iedereen dit doen die een beetje handig is. Ik heb trouwens ook al heel povere resultaten gezien van zogezegde erkende aannemers. Vaak zijn deze mensen niet op de hoogte van intensief isoleren en volgen zij enkel de K45-norm (wat volgens ons veel te weinig is). Al wat beter is doen ze dan ook vaak af als absurd.
    Zelf geef ik ook info-avonden van dakisolatie en energiezuinig wonen voor de mensen van KWB. Belangrijk is om eens naar zo’n avond te gaan. Daar krijg je ten minste te horen hoe je best goed kunt isoleren.
    Trouwens, ons dak heeft 30cm en van schimmel, vocht etc is bij ons helemaal geen sprake (5jaar).
    Onze luchtvochtigheid is zelfs aan de lage kant. De laatste tijd halen we nauwelijks 30%, dus vochtproblemen door isoleren zijn toch een beetje een fabeltje (zeker als je correct isoleert). Overisoleren (zoals sommigen suggereren) kan eveneens niet. Koudebruggen zijn heel vaak een fout in de constructie van de woning en niet noodzakelijk een fout van de isolatie.
    Zelfs in nieuwe woningen zie je wel eens een betonnen balk contact maken met de buitenmuur, of een dikke klodder cement die de binnen met de buitenmuur verbindt.
    Steek dus koudebruggen niet te snel op dakisolatie, want veelal komen de koudebruggen wel tevoorschijn na het isoleren, maar is de oorzaak elders te zoeken.
    Trouwens, isoleren is een totaaloplossing. Enkel het dak isoleren en verder werken met enkele beglazing is eigenlijk niet volgens de regels van de kunst, laat ons eerlijk zijn. Het gevaar dat je kunt hebben door enkel beglazing te vervangen door dubbele of beter is dat ongeïsoleerde muren dan de zwakste schakel zijn en schimmel krijgen.

    Like

  10. @ groenhuis
    Het was helemaal niet bedoeld om mensen te ontmoedigen, integedeel.
    Er zou veel meer en veel consekwenter moeten geisoleerd worden. Maar mijn spreekwoord is altijd, bedenk voor je begint.
    Als je gans je huis of appartement kan inpakken n isolatie dan ben je op heel goeie weg en heb je minder kans op koudebruggen en ook veel minder kans op dampvochten, maar dan moet je wel voldoede verluchten.
    Ik ben een enorme voorstander van isolatie en zelfs passiefwoningen, maar woon in het zuiden, hier zijn andere normen en problemen.
    Vriendelijke groeten en jullie hebben een heel mooi initiatief, en de volhouder wint

    Like

  11. Zeker ook niet verkeerd bedoeld. Gewoon even informatie verstrekken, want als ik het woord “platte daken” hoor vallen, dan weet ik uit ervaring dat daar veel mensen mee zitten. En spijtig genoeg zijn er heel wat aannemers die het niet nauw nemen met werken. Goed informeren is dus zeker de boodschap, want het verkeerd doen is inderdaad slechter dan het niet isoleren.

    Like

  12. rbericht van Griet via mail)

    De KWB organiseert jaarlijks bouwweekends waarin je zelf je zonnecollectoren kan maken. Wij hebben onze panelen gemaakt tijdens zo’n weekend (1 paneel per gezinslid), en mijn man heeft helemaal zelf de boiler aangesloten op de panelen. Je hebt er alleszins veel voldoening van als je de collectoren zelf gemaakt hebt. En ’t lijkt me wel iets voor jou!
    http://www.kwb.be/site/index.php?option=com_content&view=article&id=52:zelf-zonnecollectoren-bouwen
    Enig nadeel aan de KWB-zonnecollectoren: je misloopt de premie van de distributienetbeheerder (525 euro).

    Mijn man is nu ook aan het uitdokteren of hij in de winter voor de zonneboiler warmte kan recupereren van de houtkachel. Daarvoor wil hij een buisje rond de kachelpijp winden (binnen in de living) en verbinden met het zonneboiler-systeem op het dak. Het nadeel aan ons huidig zonneboiler-systeem is namelijk dat je in de winter bijna geen opbrengst hebt.

    Nu je dan toch denkt aan investeren, overweeg je dan niet beter ook eens een regenwaterput, of een vat op je dak, zodat je makkelijker regenwater kan gebruiken in huis? Ideaal om te combineren met je zonneboiler!

    Groetjes,
    Griet

    Like

Plaats een reactie