Op dit moment is de 31ste klimaattop bezig, al is er niet echt veel aandacht voor. De eerste keer was in 1995, in Berlijn, vandaag gaat de COP door in Antalya. Nog even laten indalen: al 31 jaar komen zowat alle landen ter wereld jaarlijks samen om zich te buigen over de verstoring van het klimaat. Ter vergelijking, om het probleem van het gat in de Ozonlaag op te lossen waren precies 3 jaar nodig.
Er is natuurlijk een groot verschil (het Ozongat is een veel eenvoudiger kwestie, en er was een goedkope oplossing voorhanden) toch blijft het moeilijk te begrijpen dat na 30 jaar zo weinig vooruitgang is geboekt. In de grafiek hieronder zie je de totale uitstoot, met de rode pijl als moment van de eerste klimaattop. Zo te zien is de uitstoot zelfs versneld sinds we begonnen zijn met die toppen.

Toch wil ik niet te cynisch zijn. Zonder de klimaatconferenties was de uitstoot ongetwijfeld nog een pak hoger vandaag. Het probleem is nu deel van ons collectief bewustzijn, de gevolgen en de oplossingen zijn in kaart gebracht. Waarom we de uitstoot niet onder controle krijgen kan je echter ook zien in de tabel. Er zijn een paar momenten waarop er toch enige daling is:
- de oliecrisis begin jaren tachtig met een economische recessie als gevolg
- de val van de communistische landen in 1989/1990 en het wegvallen van een enorme industriële capaciteit
- de financiële crisis van 2008/2009 die ook een economische crisis met zich meebracht
- de pandemie van 2019-2022 met het stilvallen van grote delen van de economie
Het is toch behoorlijk duidelijk dat het vertragen of stilvallen van economische groei tot op vandaag de enige manier is gebleken om de uitstoot te verminderen. Een economie gericht op extractie, consumptie, verspilling en groei is de ultieme motor van de klimaatverandering. Nochtans horen we dit zelden in de discussie. Toen ik een paar weken terug bij een ‘viering’ van de film ‘An Inconvenient Truth’ stelde dat dit voor mij daarom een slechte film was keek de zaal me vreemd aan. Natuurlijk heeft de film een grote verdienste, maar er wordt niet gesproken over de grondoorzaak, de echte ongemakkelijke waarheid. Precies daarom was het verdrag rond het Ozongat een eitje, dat kon zonder iets te veranderen aan de economie.
De reden waarom het economisch systeem niet ter sprake komt is helder. Het huidige model komt ten goede aan een beperkte maar zeer machtige groep mensen. De eigenaars en aandeelhouders van oliebedrijven, fast fashion, vleesindustrie, chemische industrie, autoindustrie, big farma, de vliegindustrie, big tech en nog wat sectoren hebben er alle belang te blijven groeien. Daarbij komt nog dat ook de overheden, banken, ministers en pensioenfondsen rekenen op groei om hun schulden af te betalen. Zo zitten we klemvast natuurlijk.
Is zo’n klimaatconferentie dan helemaal overbodig? Wellicht zullen er een paar kleine stapjes gezet worden, komen er enkele beloftes bij en krijgt het probleem wat aandacht. Maar echte verandering zal van ergens andere moeten komen. Van geëngageerde burgers bijvoorbeeld die de politiek onder druk zetten.
Daarom deze oproep:
| ALL RISE voor de klimaattop |
| Van 9 tot 20 november vindt in het Turkse Antalya de 31ste klimaattop plaats (COP31). Elf jaar na het Verdrag van Parijs blijft de uitstoot van broeikasgassen stijgen, ondanks wereldwijde investeringen in zonnepanelen en windenergie. Een versnelde uitfasering van fossiele brandstoffen dringt zich op, net zoals de financiering van het herstel van de klimaatschade die nu al geleden wordt in landen die historisch het minst hebben bijgedragen.In tegenstelling tot verleden jaar, reist Vlaams minister van Klimaat en Energie, Melissa Depraetere nu wel naar de klimaattop. Ze liet deze zomer alvast optekenen dat ze niet van plan is ‘zich belachelijk te maken’. Om daarvoor te zorgen, kan ze alvast de gemaakte internationale afspraken nakomen en het klimaatarrest uitvoeren. Zolang de Vlaamse regering meent dat ze minder moet doen dan wettelijk en internationaal verplicht, blijft haar klimaatbeleid weinig geloofwaardig.Daar willen wij de minister en de rest van de Belgische delegatie alvast aan herinneren. Op 18 november vormen we een uur lang een erehaag van advocaten voor het klimaat, van Kunst/Wet tot aan de Wetstraat 16 en lezen we samen het klimaatarrest voor. Met hoe meer we zijn, hoe beter ze ons horen. Na je inschrijving ontvang je van ons de nodige praktische informatie. Hopelijk tot dan! Ik zal er zijn. |
| Schrijf je in voor het protest van 18 november |
