positieve berichten


Ik betrap mezelf er wel eens op dat ik meega in de nogal cynische manier waarop op dit ogenblik gesproken wordt over de klimaattop in Cancun. Ik ben het eens met de velen die vinden dat politici hier zwaar in de fout gaan en hun verantwoordelijkheid niet opnemen. Maar ik geloof meer en meer dat we ons daar niet te veel moeten op richten. We dit beter aangrijpen om zelf nog meer en sterker aan de slag te gaan. Want wachten op de regeringen om deze problemen op te lossen is een beetje zoals wachten op Godot.

Dus vandaag even aandacht voor de vele honderden, duizenden, wellicht miljoenen initiatieven van mensen en groepen overal ter wereld die elk op hun manier proberen het tij te keren.

Jongeren die in hun klas acties voeren, bedienden die op kantoor hun collega’s informeren, kunstenaars die op originele manieren mensen aan het denken zetten, mannen en vrouwen die in hun lokale gemeenschap werken aan meer veerkracht, leerkrachten die op school brede thema’s aanbrengen, ontwerpers die op zoek gaan naar ecologisch design, restauranthouders die meer veggie-gerechten op het menu zetten, burgers die zich inzetten voor allerlei actiegroepen, huisvaders en -moeders die hun kinderen waarden van verbondenheid en respect voor de natuur meegeven, arbeiders die de machines uitzetten tijdens de pauze, kinderen die hun ouders vragen om meer met de fiets te rijden, schepenen die beslissen om met de gemeente alleen nog duurzaam aan te kopen, mensen die meewerken in de wereldwinkel of de opvang van asielzoekers, oude mensen die hun kleinkinderen helpen met een moestuin, jongeren die spandoeken ophangen tegen klimaatopwarming, ondernemers die bereid zijn een beetje winst te laten vallen voor maatschappelijke doelen, consumenten die bewust op zoek gaan naar fair-trade, lokale en biologische producten, internauten die anderen oproepen om petitie’s te tekenen, activisten die zich vastketenen aan een hekken van de Europese unie, visionairen die kleine experimenten opzetten, boeren die ervoor kiezen biologisch te gaan telen, pendelaars die een broodje brengen naar de asielzoekers in het Noord-station, copie-zaken die kiezen voor recyclage papier, buren die spullen aan elkaar uitlenen, automobilisten die een abonnement nemen op de trein, mensen die zich inzetten voor de lokale buurt, ouders die kiezen voor minder dure kadootjes maar meer tijd met hun kinderen, economen die durven ingaan op het dogma van de groei, huishoudens die hun geld ethisch beleggen, mensen die door hun voorbeeld weer andere mensen op gedachten brengen…

En zo zou ik nog een tijdje kunnen doorgaan. (sta je nog niet op de lijst, maak dan nu snel je keuze)

Dat dergelijke acties wél effecten kunnen hebben mag blijken uit deze reportage uitgezonden op panorama. (duurt wel 45 minuten, maar een tegengif tegen machteloosheid en cynisme)

http://www.deredactie.be/permalink/1.914705

 

vandaag in De Morgen


Het was te verwachten, ook in De Morgen een klimaatbijlage, en dit keer op groen papier. Een truckje dat alle kranten ondertussen al hebben toegepast en natuurlijk  geen enkele meerwaarde te bieden heeft. Trouwens de bijlage zal een mooie ‘business-opportunity’ geweest zijn, gezien de vele pagina’s grote extra advertenties en publi-reportages. (inhoudelijk staan er wel goede analyses in hoor)

Nu uit deze bijdrage ook al blijkt dat we niet moeten rekenen op regeringen om het klimaatprobleem aan te pakken is de vraag nog dringender. Op wie kunnen we dan wel rekenen? Ik blijf geloven in het belang van de burger en consument – al zal nu slechts enkele procenten van de bevolking hun gedrag aanpassen omwille van de milieuproblemen. Anderzijds denk ik dat er een grote rol is weggelegd voor lokale besturen.

Uiteindelijk kunnen steden, gemeentes en provincie als ze dat willen zelf een verregaand klimaatbeleid voeren, met duidelijke doelstellingen en acties. In Nederland staan ze al iets verder en wordt flink geïnvesteerd in het concept van klimaatneutrale steden. Ook bij ons zijn er een aantal aanzetten, de provincie Limburg (let op de LIM in de naam) wil in 2020 voor de eigen activiteiten klimaatneutraal zijn. Leuven denkt er aan om dit in 2040 te doen, en Gent heeft  aangekondigd in 2050 dit doel te willen bereiken.

(met dank aan de fotografe van AVC - ik ken haar naam niet)

Vorige week had ik de kans burgemeester Termont hierover op de rooster te leggen. Behalve leuke foto’s leverde dit toch enkele interessante vaststellingen op.

Zo gaf de burgemeester toe dat het bereiken van klimaat neutraliteit bijzonder moeilijk zal zijn. Het is vooreerst nog niet duidelijk wat er precies onder verstaan moet worden, en hoe dit kan gecombineerd worden de economische belangen van de haven en het stijgende energiegebruik in stadsgebouwen. Anderzijds is duidelijk dat de stad echt van plan is om er werk van te maken (ze nemen er een aantal extra mensen voor in dienst). Ik vermoed dat het uitwerken van zo’n plan onvermijdelijk tot belangrijke keuzes zal dwingen. Iets waar de stad nu nog wat moeite mee heeft. (ze willen wel fietsers, maar ook parkeerplaatsen in het hartje van de stad, ze willen wel besparen op energie maar ook een lichtfestival) Als het schepencollege erin slaagt om de bevolking actief te betrekken bij een dergelijk lange termijn plan sta ik daar zeker achter.

Bij de voorbereiding van het gesprek is me nog iets opgevallen. Op de website van Daniel Termont is te lezen welke mandaten hij nog bekleed. Kijk even mee: Fluxys – voorzitter, Vlaamse Energieholding – voorzitter, TMVW Integraal Waterbedrijf – ondervoorzitter, Publigas nv  – voorzitter, Havenbedrijf Gent – ondervoorzitter. Toen ik lachend opmerkte dat hij misschien meer te zeggen heeft over het energiethema dan Paul Magnette beaamde hij dit zonder verpinken. Vanuit die positie heeft hij bijvoorbeeld een strijd geleverd met  Electrabel rond de aandelen in Publigas, en kon hij vermijden dat Electrabel ook daar en monopoliepositie kon innemen.

Om maar te zeggen, lokale bestuurders hebben soms meer macht dan we denken. Reden genoeg voor ons burgers om toe te zien dat die macht op een goede manier wordt gebruikt…

vandaag in de Standaard


Deze week heb ik het wel genoeg gehad over scheren, douchen en pootje baden. Tijd om nog eens een groter verhaal te bekijken. Dat van de klimaatverandering bijvoorbeeld. Overmorgen start de top-waar-niemand-iets-van-verwacht in Cancun. In het beste geval zou er paar stapjes gezet kunnen gezet worden om eind 2011 een akkoord te kunnen bereiken!

Vandaag in de Standaard een extra bijlage over het klimaat.  Een hele reeks mensen geven er hun mening en de conclusie is keihard.  De politiek onderschat het probleem volledig, de maatregelen die genomen worden zijn onvoldoende en hebben zelfs een averechts effect. Zo is de grote winnaar van de groenestroomcertificaten van de Vlaamse regering niemand minder dan Electrabel, een bedrijf dat wereldwijd investeert in kernenergie en steenkoolcentrales.

In dezelfde Standaard een feestelijk ‘magazine’ vol reclame voor luxe-uurwerken die zoveel kosten als de prijs om een dorp in Haïti herop te bouwen. Digitale hebbedingetjes, restaurants, dure wijnen en parfums. Verlanglijstjes voor de feesten met overbodige, vervuilende en ongezonde spullen. Acteurs en actrices die gewillig poseren met onbetaalbare kleren op glossy pagina’s.

Kortom, de Titanic vaart rustig verder, terwijl de ijsberg al duidelijk zichtbaar is.

Wat kunnen we doen? Blijven roepen om de medepassagiers attent te maken op de risico’s, blijven roepen naar de kapitein dat er dringend van koers moet veranderd worden. En als dat allemaal niet helpt? Eens kijken waar de reddingssloepen zich bevinden, en misschien met medestanders beginnen bouwen aan extra boten en vlotten. Voor mij zijn dit initiatieven waarbij groepen mensen zich voorbereiden op een leven met minder energie en luxe, waar nagedacht worden over hoe we samen onze voedsel en energievooziening los kunnen koppelen van olie. Hoe we weer een gemeenschap kunnen vormen waar individualisme en consumentisme plaats maakt voor solidariteit en respect voor de natuurlijke grenzen. En ondertussen blijven roepen naar medestanders en bewindvoerders.

Morgen bijvoorbeeld, in Brussel, zingen voor het klimaat.

Zelf heb ik ook mijn mening gegeven in de Standaard, maar omdat je moet betalen om het artikel online te lezen,  geef ik hieronder mijn mening. (iets langer dan in de krant)

1)     Verwacht u iets van de top in Cancún?

De grote verwachtingen voor Kopenhagen hebben voor een even grote ontgoocheling gezorgd. Deze keer verwacht ik niks behalve een paar holle verklaringen voor de internationale persmeute. De weersvoorspellingen daarentegen zijn gunstig. Op de officiële webite van de klimaattop staat dat een hemd en das niet moet. De dress code voor de COP/16 is ‘casual smart’. Misschien moeten we dat maar beschouwen als een kleine stap voorwaarts.

2)     Hebt u het gevoel dat de economische recessie ons klimaatmoe gemaakt? Of Krijgt de strijd tegen de recessie al dan niet terecht voorrang op de strijd tegen de opwarming van de aarde?

Het zou wel eens kunnen dat mensheid bezig is met zijn grootste vergissing aller tijden. Verzuimen om de klimaatdreiging aan te pakken zal ons in een crisis brengen die vele male groter is dan de economische dip die we nu meemaken. Nochtans kennen we voldoende de risico’s van klimaatverandering, weten we wat de oplossingen zijn en hoeveel het zal kosten. Het klimaatprobleem nu aanpakken zal slechts een fractie kosten van de financiële steun die de voorbije jaren aan banken is gegeven. Hoe langer we echter wachten, hoe hoger de factuur zal worden. Ik vermoed dat onze kinderen en kleinkinderen de huidige generatie politici voor een internationaal tribunaal zullen berechten wegens schuldig verzuim met vele miljoenen slachtoffers als gevolg. Ik wil gerust komen getuigen.

3)     Er zijn al veel maatregelen genomen, op Vlaams, Belgisch, Europees en mondiaal niveau. Hebt u het gevoel dat we op de goede weg zitten?

Veel maatregelen? Als blijkt dat de globale uitstoot niet is verminderd, dan is maar een conclusie mogelijk. De maatregelen zijn totaal onvoldoende. Niet enkel voor klimaat, maar ook voor biodiversiteit, armoedebestrijding en energievoorziening hebben we de afslag naar de goede weg al een tijd geleden gemist. De maatregelen die tot hiertoe genomen zijn hebben hetzelfde effect als het groen schilderen van de Titanic vlak voor de onmoeting met de ijsberg.

 

 

met Kobe onder douche?


Gisteren een bezoekje gekregen van Kobe Ilsen, de man die in Volt steeds de leuke testjes mag doen (en ook het voortreffelijke programma ‘Iedereen Eco’ presenteerde’).

Hij is langs gekomen om even te praten over de douchekwestie. Want ja, Vlamingen staan steeds meer onder de douche én steeds langer. Als ik in scholen komen vraag ik het vaak. En dan blijkt dat toch een kwart of meer van de leerlingen dagelijks 15 minuten onder de douche staat. Ongeveer 5% zelfs langer dan een half uur.

De impact van de douche is afhankelijk van de hoeveelheid water en de manier waarop het verwarmt wordt. Ik heb wat rekenwerk gedaan en kom tot volgende conclusies (tussen haakjes steeds de prijs voor water en energie samen):

Ik ben vertrokken van volgende veronderstellingen:

  • een liter water opwarmen tot 40 graden vraagt 0,05 kWh energie
  • een kWh elektriciteit kost 0,17 euro
  • een kWh gas kost 0,07 euro
  • drinkwater kost 0,0035 euro per liter

Hier en daar zal wel een variatie in prijzen zitten (ik heb ook geen rekening gehouden met de mogelijkheden van een zonnecollector). Maar de conclusie zal wel kloppen, mijn methode, de onvolprezen ‘voetbalkleedkamermethode’ is zonder discussie de zuinigste wat milieu en kostprijs betreft. Een douche van 20 minuten kost in het duurste geval 2 euro, in het goedkoopste nog steeds 0,8 euro.  De methode die ik met Kobe heb uitgetest kost 0,02 euro…

Het was een redelijk hachelijke onderneming om met zijn tweetjes in de kleine badkamer te testen of het mogelijk is je goed te wassen met 3 liter water. Vervolg op het scherm volgende woensdag in Volt. (kwart voor negen, één)

Hier ziet u alvast een testje van Kobe met ‘zuinige’ auto’s.

in bad met Daniël



Naar aanleiding van de slotavond van het ecologische filmfestival ‘de Groene Loper’ mag ik in bad met Daniël Termont. Het zal wel een voetbadje zijn, maar de bedoeling is om de burgemeester eens op de rooster te leggen over de voorbereidingen die al of niet getroffen worden tegen de klimaatverandering.

Volgens sommigen is dit nog ver weg, volgens anderen gaan de veranderingen snel en kunnen ook wij getroffen worden door extreme weersomstandigheden, energiepannes, lastige insecten en dergelijke calamiteiten. Om nog maar te zwijgen van de mogelijkheid dat tienduizenden Nederlanders op de vlucht voor het wassende water in Gent aanspoelen.

Uiteindelijk ligt Gent maar 7 tot 10  meter boven de zeespiegel, en sommige voorspellingen spreken over stijgingen met 6 tot zelfs 25 meter. Dat zal uiteraard niet meer voor de ambtstermijn van Daniël Termont zijn, maar je kan toch maar best je voorzorgen nemen. Vooral dan om te vermijden dat het ooit zover komt.

Wie de plonspartij wil meemaken is welkom: Vrijdag 26 november – 20 uur/22.30 uur. De Centrale Gent, Turbinezaal, ingang via Ham 72. Na het gesprek kan je nog kijken naar een echte rampenfilm ‘the day after tomorrow’ en geheel in het thema wordt de tweede editie van het ecologisch filmfestival afgesloten met een beach party. Het bekende Gentse DJ-collectief ‘The Rudies’ zorgen voor de strandmuziek.

Vergeet je zwemvliezen niet…

 

voedsel is afval


Sinds het boek van Braungart is de term ‘afval is voedsel’ algemeen ingeburgerd geraakt. Maar wat blijkt nu uit recente cijfers: voedsel is meer en meer afval.

Op de site Taste the Waste kan je een paar schokkende cijfers lezen over voedselverspilling. Zo wordt in Nederland voor 2,4 miljard euro aan voedsel weggegooid. In ons land moet het over ongeveer 1,75 miljard gaan voortgaande op de cijfers van Oivo. Zij melden dat 15 kg voedsel per inwoner en per jaar verspild wordt. Tijdens de feestperiode, en specifiek ter gelegenheid van Nieuwjaar, wordt 13% van de voorziene voedingsproducten weggegooid: dat is het dubbele van wat op de andere dagen in de vuilnisbak belandt.

Het gaat meestal om voedsel dat te veel is gekocht en zodoende de versheidsdatum overschrijdt. In de vuilnisbak ermee dus, terwijl het in veel gevallen nog wel eetbaar zal zijn. Als je beseft dat er om 1 calorie voedsel te produceren er ongeveer 10 calorieën fossiele energie nodig is, wordt duidelijk over welke verspilling het gaat. En dat terwijl pakweg een miljard mensen niet genoeg te eten hebben.

En we kunnen natuurlijk wel met de vinger wijzen naar de supermarkten, en naar de reglementering van de overheid enzo, maar dit is een probleem dat we zelf in grote mate in de hand hebben. Verstandig en met de juiste maat kopen is de beste remedie.  Wie nog twijfelt: bekijk dit filmpje maar eens.

al (gek)scherend de wereld redden


Vandaag heb ik iets gedaan wat ongeveer 30 jaar geleden is, toen ik op reis was in Turkije. Ik heb me laten scheren bij de (Turkse) kapper. Ik scheer me al decennia zelf met kwast en herbruikbare mesjes, maar ik had zin om eens iets anders te doen en zo belande ik op de stoel van de barbier.

En ja, ik had zelfs even hetzelfde vakantiegevoel als toen. De TV bij de kapper stond op een Turkse zender, de kapper sprak met de andere klanten Turks (met mij Nederlands hoor), en het (of de??) scheerschuim had precies dezelfde geur als in Istanbul in 1990.

Met vaardige hand werden al mijn stoppels verwijderd en achteraf kwam er nog een soort van gezichtsmassage met de onvermijdelijke eau de cologne…je krijgt er nog een stukje ontspanning bij dus. Misschien vraag je je nu af wat dit te maken heeft met Low Impact leven.

Misschien toch meer dan je op het eerste gezicht zou denken. Deze scheerbeurt heeft me 5 euro gekost. De vraag is dan wat is de milieu-impact per euro? Deze energie-intensiteit ( de impact van een activiteiten in relatie met de kostprijs van die activiteit) is erg belangrijk om dingen met elkaar te kunnen vergelijken. Stel dat ik me thuis scheer en ik zo 5 euro bespaar, dan is de vraag wat ik met die vijf euro doe. Als ik er een boek mee koop, of al die 5 euro’s spaar om naar Turkije te vliegen is de impact veel groter.

De meest interessante uitgaven (vanuit ecologisch) standpunt zijn eigenlijk degene die veel geld kosten maar zo goed als geen grondstoffen of energie vragen. Danslessen volgen of een sessie bij een therapeut kosten zijn dus beter dan zaken die weinig kosten en veel energie en grondstoffen vragen. Een autoritje bijvoorbeeld, maar ook een biefstuk of allerhande electronica.

Deze aanpak heeft ook een belangrijk effect op tewerkstelling. Want de activiteiten met lage energie-intensiteit vragen meer arbeid, de zaken met hoge energie-intensiteit zijn meestal door machines gemaakt of aangedreven. Stel je voor als alle Belgische mannen zich weer met de hand laten scheren. Dit zou duizenden jobs opleveren, en als die kappers weinig water gebruiken, duurzame scheermessen (wat meestal het geval is) en de eau de cologne vervangen door een ecologisch alternatief dan is er sprake van win-win-win. Vooral omdat al het geld dat dan besteed wordt aan de kappers niet kan gebruikt worden voor milieuvervuilende activiteiten.

Zo simpel zal het wel niet zijn natuurlijk (en voor de dames moeten we iets anders vinden) maar verhogen van de kosten van energie en grondstoffen en verlagen van die van arbeid zou een verschuiving in de goede richting met zich meebrengen. Ik denk dat ik niet nog eens 30 jaar ga wachten om me zo te laten verwennen.

de kern van de zaak


Over kernenergie heb ik hier nog niet vaak gehad, dus dat mag ook wel eens. Gisterenavond was er in kader van de Groene Loper een boeiend debat tussen voor- en tegenstanders. Er waren bijna honderd mensen opgedaagd voor een stevig ouderwets debat waar de deelnemers heftig van leer trokken. Een paar zaken die me zijn opgevallen.

-De risico’s. Hoe je het ook draait of keert, de risico’s zijn onberekenbaar en onverzekerbaar. Ook de voorstanders konden niet garanderen dat er nooit een ongeluk kan gebeuren en dus moesten ze hun toevlucht nemen tot zwakke vergelijkingen als ‘in het verkeer gebeuren ook ongelukken’. Blijkbaar zijn de kernactiviteiten wel verzekerd, maar voor een maximum van 290 miljoen euro. Terwijl een ernstig ongeluk makkelijk miljarden schade kan opleveren. Frank Deconinck (voorzitter van het Studiecentrum voor Kernenergie te Mol) vindt het echter normaal dat in zo’n geval de belastingbetaler maar moet opdraaien voor de kosten.

-Het systeem: Aviel Verbruggen (milieueconoom aan de Universiteit Antwerpen) was daar heel duidelijk in. Het model van de nuclaire sector is simpel; de lusten voor zich houden, de lasten uitbesteden.  De nucleaire sector krijgt heel veel geld voor onderzoek (al vijftig jaar), krijgt staatsgaranties bij de bouw van nieuwe centrales, wentelt de kosten af op de samenleving en op toekomstige generaties (vooral het afval dus). De winsten (en die zijn gigantisch) gaan naar de grote bedrijven en in sommige gevallen (cfr. Elektrabel) betalen ze  nauwelijks belastingen op.

– Energietransitie. Ook Frank van den Heuvel (DELTA, DELTA plant een nieuwe kerncentrale in Borssele) herhaalde dat voor hem het uiteindelijk doel is om enkel hernieuwbare energie te hebben. Maar dat we in de transitieperiode moeten investeren in kernenergie. Dit werd fel tegengesproken door  Eloi Glorieux (Greenpeace) want het verder investeren in kernenergie zorgt dat de transitie langer duurt en hernieuwbare energie minder kansen krijgt. Trouwens, van de totale wereldwijde energievraag wordt op dit moment slechts 2% door kernenergie ingevuld.

– de stijl. Zeer opvallend, het zijn vooral de tegenstanders die met heel veel feiten en cijfers hun verhaal onderbouwen. De voorstanders proberen vooral verwarring te scheppen, te sussen en de problemen en risico’s te minimaliseren en met grapjes en een ‘vaderlijke mildheid’ het publiek voor zich te winnen. Pittig detail: het zogenaamd neutrale nucleair forum weigerde deel te nemen aan het debat. Aviel Verbruggen wist hoe het komt: de strategie van het forum (bedacht door het topbureau Staachi en Staachi) is om elk publiek debat ten gronde te weigeren.

Tijdens het debat zat ik me dus steeds af te vragen waarom er mensen zijn die een oude,  risicovolle en ondemocratische technologie zo blijven verdedigen. Dus kon ik het niet laten om even te vragen hoeveel de mensen verdienen voor het werk dat ze doen. Eloi Glorieux van Greenpeace verdient 1900 euro/maand.  Frank Van den Heuvel (Delta) krijgt 6 500 euro/maand (en auto en nog een paar dingen).  Trek zelf je conclusies zou ik zeggen.

low impact en economie…


Via Google Alerts kreeg ik een artikel van Jobat onder ogen. Daarin zegt ene Greet Selderslaghs het volgende:

Werk is één van de hoofdoorzaken van stress. Maar wie zijn leven denkt te vereenvoudigen door te stoppen met werken, speelt wel degelijk vals volgens Greet. “Natuurlijk vind ik het fantastisch om verhalen te lezen over de Low Iimpact Man (leven met een minimale impact op het milieu, red.) of over een vrouw die haar job heeft opgezegd om zich met vruchtbaarheidsproblemen van andere vrouwen bezig te houden. Maar er is ook nog zoiets als het bedrijfsleven. Mocht iedereen plots Low Impact Man worden, de hele economie stort in elkaar.” (Greet Selderslaghs in Jobat)

Hier voel ik met toch geroepen om enige bedenkingen te plaatsen.  Om te beginnen ben ik niet gestopt met werken, behalve dan de zes maanden loopbaanonderbreking . Daarna heb ik zelfs een nieuwe job gecreëerd, betaal ik belastingen en BTW, ben ik een goede klant van de NMBS, kunnen zelfs uitgeverijen en boekenwinkels een ‘meerwaarde’ creëren door mijn werk.  Ik heb soms werkweken van 20 uur, soms van 50 uur, maar ik elk geval ik lever een bijdrage aan de economie. Vals spelen kan je dit toch niet noemen.

De tweede opmerking is interessanter. Valt de economie stil als iedereen gaat leven zoals ik het doe?? Het zou inderdaad een slechte zaak zijn voor autoverkopers, voor kerncentrales, voor industriële varkenskwekers, voor producenten van merkkledij en cosmetica, voor de tonijnvissers, voor vliegtuigmaatschappijen, voor fabrieken voor hondenvoer en nog een pak sectoren die vooral overbodige en onduurzame spullen produceren.

Maar stel je eens voor dat meer mensen zo gaan leven. Het zou een gigantische boom betekenen voor de lokale en biologische landbouw, fietsenmakers en schoenherstellers zouden hun handen vol hebben, in de sector van isolatie en hernieuwbare energie komen er duizenden jobs bij. Het zou een goede zaak zijn voor de culturele sector en de bibliotheken, het openbaar vervoer zou moeten uitbreiden, er is plaats voor allerlei duurzame lokaal gefabriceerde spullen. Kortom voor de aandeelhouders van de beursgenoteerde bedrijven zou dit een slechte zaak zijn, maar voor de economie… ik weet het nog niet zo zeker.

Het zou best kunnen dat de overgang naar zo’n andere economie voor schokken en miserie zorgt, maar misschien moeten we ook eens nadenken over het alternatief: het voortzetten van het huidig economisch model. Dat zetten we de leefbaarheid van de planeet op het spel. Dan zal Greet ook een andere job mogen gaan zoeken…

 

Maar