met de duim vooruit


Niet echt tijd om een bericht te schrijven, dus speel ik even leentjebuur. Een bericht dat ik mocht ontvangen van Hans. Ooit mocht ik daar eens mijn verhaal vertellen en nu zie ik regelmatig leuke berichten opduiken van hun lokale groep ‘op kleine voet’. Vandaag zat dit in de mailbox, past mooi in het mobiliteitsgesprek dat hier bezig is… (en straks neem ik alweer de trein richting Hasselt, voor een eerste Low Impact optreden in een jeugdhuis, nee liften ga ik nu niet proberen) (bedankt Hans!)

Wat doet een mens die zijn bus heeft gemist ? Om te beginnen : Duimen dat de bus vertraging heeft. Reikhalzend uitzien. Hopen, tegen beter weten in. Met mijn duimen staan draaien.

Deprimerende gedachten houden mij onder de duim : Nog drie kwartier wachten op de volgende bus. Dat is veel. En ik had nog zoveel te doen. En ik sta hier langs die drukke steenweg. Gezellig is anders. Niet eens een bushokje. Wat ga ik nu uit mijn duim zuigen ?

De eerste stap is de moeilijkste. Weg van het oorspronkelijk plan. Weg van de veilige bushalte. Daar stopt tenminste nog een bus. Stap stap stap. Ik ben toch al in beweging. Het heft in eigen handen. Stap stap. Auto’s rijden mij rakelings voorbij. Moet ik niet links van de baan lopen ?

Ineens word ik twintig jaar jonger. Ik zie mijzelf terug liften tussen Geraardsbergen en Gent. Het geld voor de trein spaarde ik voor wat anders. Zou ik ? Wordt dat nog gedaan ?

De eerste twintig auto’s rijden mijn uitstalraam voorbij. Mijn vriendelijke glimlach suggereert nochtans betrouwbaarheid en mijn achteruitwandelen gehaastheid. Ik merk dat velen een stuk over de middellijn gaan rijden om mijn uitgestoken duim te ontwijken. Ook heel wat verontschuldigende gebarentaal, dat is wel fijn.

Een lichtblauwe Opel Corsa. Sorry voor de rommel zegt hij. Op de passagierszetel liggen schroevendraaiers en een hamer. Achteraan nog klusgerief. ‘Vruuger’ heeft hij ook nog ‘veul ottostop’ gedaan. Nen Brusseleir in de Vlaamse Ardennen op weg om zijn huurders te bezoeken. Zonder waarschuwing draait hij een klein baantje in, weg van de steenweg, en dan nog een kleiner, doodlopend. Opeens bekruipt mij een ongemakkelijk gevoel. Even later sta ik opgelucht te kijken naar overhangende boomtakken die op electriciteitsdraden rusten. ‘Mijn huurder weet niet aan wie hij het moet melden’ verklaart hij.

Een glimmende zwarte Audi. Sorry voor de rommel zegt zij en legt een verzameling kinderprulletjes op de achterbank. Ook wat aan de ruiten kleeft en wat aan mijn voeten ligt hoort bij een gezin met jonge kinderen. Vorig jaar zijn ze uit Gent naar Parike komen wonen. In een huis met een grote tuin temidden van de koeien. Zoveel fijner voor de kinderen om hier op te groeien. Werken doen ze nog steeds in Gent. Tot aan de kerk van Parike ? Fijn, dankuwel.

Een grijze peugot. Sorry voor de rommel zegt hij en legt een stapel papieren op de achterbank. Een leraar uit Geraardsbergen, geeft al vijftien jaar les in Oudenaarde. Eerst tien jaar ‘in de privé’ gewerkt. Bij goed weer gaat hij ook wel eens met de fiets gaan werken. 50min langs de kleine baantjes. “Met de racefiets”, verklaart hij glimmend. Hij kijkt geamuseerd opzij als ik hem vertel dat ik net ook met een lerarenopleiding ben gestart. “Module één ?” Wie weet worden we nog collega’s. Hij zet mij af op enkele meters van de bushalte waar ik gewoonlijk afstap.
Van toeval gesproken.

men zegge het voort

groetjes,

Hans

trage (trein)wegen


Hoe ga je van Ieper naar De Panne met het openbaar vervoer (het gaat om 37 kilometer met de auto, ongeveer 40 minuten rijden).  Je neemt in Ieper de trein van 15u39 naar Kortrijk. Om 16u 23 neem je in Kortrijk de trein naar Brugge en je stapt af in Lichtervelde. Daar wacht je dan een kleine twintig minuten op de trein naar De Panne die vertrekt om 17u07.  Je komt aan in De Panne station om 17u40. Bij aankomst zie je de tram wegrijden en moet je even wachten op de volgende (die vertrekt om 18u) en drie haltes later (om 18u05) ben je ter plaatse. Precies 2 uur en 28 minuten na het vertrek in Ieper. Met de fiets zou het ook gelukt zijn op die tijd. Maar ik ga er niet over klagen, ik heb de krant gelezen, wat naar de mooie polders gekeken en een beetje gewerkt op mijn laptop. En tijdens drukke dagen zoals gisteren is een tijd op de trein wachten en zitten ook een manier van onthaasten.  Straks stap ik weer de trein op voor een rit van 2u16 minuten, maar deze keer zal ik 140 kilometer afleggen en kom ik in Hasselt terecht.

Het idee alleen al om al deze verplaatsingen met de auto te moeten doen zou voor mij genoeg zijn om meteen te stoppen met lezingen overal te lande. (gisteren ben ik wel meegereden van De Panne naar Gent met mijn saxofonist in een auto die rijdt op koolzaadolie waarin al eens frietjes zijn gebakken) Als ik moet kiezen zit ik liever twee uur in de trein dan één uur in de auto. Gisteren las ik trouwens in de krant op de trein dat de files de voorbije maand langer dan ooit waren… Van Johan kreeg ik een link met gedetailleerde cijfers van de files de voorbije jaren.

Via deze link kan je een aantal foto’s zien van de Show in De Panne (met dank aan Luc). Er was niet zo veel licht om goede foto’s te maken, maar je krijgt toch een beeld.

de eerste dag…


Het is nu woensdagavond, kwart voor tien. De kachel is al uitgezet, want het is snel duidelijk geworden dat het afgebakende ‘winterverblijf’ redelijk snel warm wordt, zelfs al staat de kachel op de laagste stand.

Deze morgen ben ik om 6u30 opgestaan om de kachel op te zetten (het systeem van de automatische timer heb ik nog niet onder de knie).  Tegen zeven uur was het al lekker warm en heb ik de kinderen wakker gemaakt voor het ontbijt. Erg gezellig trouwens met de kachel in het zicht van de ontbijttafel. Rond kwart voor acht mocht de kachel weer uit want iets later vertrokken we alledrie naar school. De kids om les te volgen en ik vandaag om mijn verhaal te vertellen aan de klas van … Marieke.

Morgen ga ik nog bij een paar andere klassen langs van haar school, na de middag dan snel met de trein naar Ieper om een EcoTeam te starten bij het stadspersoneel én daarna richting De Panne voor een Show… Het leven van een Low Impact man is dus best afwisselend.

Vandaag kwam ik nog een interessant initiatief op het spoor. Een interactieve website waar Gentenaren kunnen aangeven wat ze zelf kweken van voedsel. Via de site eteningent kan je zien wie er iets over heeft om bijvoorbeeld te ruilen. Lijkt me een interessant instrument voor als we hier eens een blokkade van de tankstations krijgen en de toevoer van voedsel begint te vertragen…

lekker warm…


Zo hij staat er, en het is hier gezellig warm. Het zal nog even duren voor ik de gebruiksaanwijzing helemaal onder de knie heb, maar voortaan werkt de verwarming hier op pellets. Nu nog een zonneboiler voor het warm water en ik heb alleen nog gas nodig om te koken. Misschien nu sparen voor een koe die mij methaan kan leveren…

de grote ramp en andere boeken


De voorbije dagen heb ik het boek ‘de Grote Ramp’ van Patrick Lagrou doorgenomen. Het mag dan wel een jeugdroman zijn, ik kon het niet snel genoeg uitlezen.

Het boek vertelt het verhaal van een aantal kinderen die eerst moeten wegvluchten uit het Caraïbisch gebied omwille van een verwoestende Tsunami. Zo komen ze terecht bij een verre oom in de Ardennen. Ome Jacob leeft in een eartship, heeft een voedselbos en heeft zich erg goed voorbereid op mogelijke klimaatproblemen. Dit blijkt geen overbodige luxe want na periodes van droogte wordt ook Europa getroffen door grote watersnood (vergelijkbaar met de ramp in 1953).

Ik ga niet het hele verhaal vertellen maar het boek is duidelijk gebaseerd op uitgebreide research, zowel over de mogelijke scenario’s bij verdere klimaatopwarming als over  de mogelijke oplossingen. Het toekomstbeeld is bijwijlen angstaanjagend en ook de reactie van de mensen op de schaarste als gevolg van de rampen herkenbaar. Hoewel geen vrolijk boek (maar wel erg spannend) zou ik het aanraden voor al wie kinderen heeft vanaf een jaar of 10. (en dan zeker zelf ook lezen). Meer info kan je hier vinden. Van dezelfde auteur kunnen we de volgende jaren nog een aantal boeken verwachten in deze klimaatreeks.

Het toeval wil dat ik dit weekend een Noorse vriend terug heb gezien, en die heeft een tijd terug ook een jongerenboek geschreven met een vergelijkbaar thema. Zijn personages zijn toevallig in Londen als die stad wordt getroffen door een tsunami gevolgd door een nucleaire ramp in Engeland.  Dit boek zal ik niet kunnen lezen (mijn Noors is niet zo goed), maar het lijkt wel een trend te zijn. Laat ons hopen dat dit soort boeken science-fiction blijven.

Een ander boek waar ik nu mee bezig ben is ‘Ten onder te boven‘ van Thomas Homer-Dixon. Een indrukwekkende beschrijving van de vijf grote uitdagingen waar we voor staan. (energie, bevolking, klimaat, economische ongelijkheid en milieu). De mogelijke risico’s van deze spanningsvelden doen de verhalen van bovenstaande boeken wel erg realistisch lijken. Vaak denk ik dat al onze koninklijke bemiddelaars en verduidelijkers ook dat soort lectuur eens ter hand zouden mogen nemen.

no Impact week


Gisteren ben ik hartelijk ontvangen in Amsterdam (al is de trein die wou nemen zowel gisteren als vandaag afgeschaft, waardoor ik twee keer een uur mocht wachten). Na mijn lezing kwam een enthousiaste Rachelle vertellen over het plan om in Nederland een No Impact Week op te zetten. Dit is een project van Colin Beavan, laat ik maar zeggen mijn New Yorkse collega.

Hij heeft een model uitgewerkt om in één week tijd het No Impact gebeuren te ervaren. Via een goed uitgewerkte handleiding krijg je tips en suggesties om dag na dag je impact te verkleinen. De eerste zondag gaat het over consumeren, op maandag is afval het thema en op dinsdag vervoer. Woensdag is het thema voeding, donderdag energie en vrijdag water.  Op zaterdag is het de bedoeling om een goede daad te doen voor het milieu en de laatste zondag is een feestelijke eco-zondag.

Je kan hier alle info vinden, en je zelf registeren om mee te doen. Want zo ruimdenkend zijn ze daar wel dat Belgen ook kunnen deelnemen. Trouwens in eigen land loopt ook de Low Impact Maand, dus daar kan je ook aan meedoen.

goed nieuws (een beetje toch)


Wat hoor ik net op de radio. Tegen 2020 zullen eigenaars van huizen hun dak moeten isoleren, anders mogen ze het huis niet meer verhuren. Een beslissing van de Vlaams minister voor energie en wonen Freya Van Den Bossche. Het maakt in elk geval dat mijn huisbaas ten laatste in 2020 het dak moet laten isoleren. Het is natuurlijk wel een beetje laat, en je vraagt je af waarom het niet wat sneller zou kunnen. In vijf jaar tijd zou dit toch ook mogelijk moeten zijn? En het kan ook nog voor flink wat tewerkstelling zorgen. Maar goed, laat ik dit toch maar als een positieve stap beschouwen, blijkbaar kan er af en toe toch iets bewegen op politiek vlak.

Goed nieuws ook gisteren bij de afronding van zes maanden klimaatbudget. In februari heb ik hier al wat geschreven over dit project. Het komt er op neer dat een groep gezinnen maandelijks een aantal gegevens moet doorgeven voor voeding, energie en mobiliteit. Op basis hiervan is dan een berekening gemaakt van hun CO2 uitstoot en  wordt dit vergeleken met een CO2budget. Dit budget is opgemaakt op basis van een nulmeting van alle gezinnen. De bedoeling is dat deze mensen 5% minder gebruiken dan vorig jaar. Is misschien niet zo spectaculair, maar omdat deze gezinnen al een flink pak onder het gemiddelde zitten toch niet altijd makkelijk om te realiseren.

Uit het onderzoek en de evaluatie van zes maanden komen toch een aantal interessante zaken. Door te leven met dit klimaatbudget is bij veel gezinnen gekozen om een aantal dingen anders te doen. Zo hebben meerdere mensen beslist om een geplande vliegtuigreis te schrappen. Anderen hebben gekozen om een auto weg te doen, of veel minder vlees te gaan eten. Bij de meeste deelnemers bleek ook dat er nu veel meer gelet wordt op de herkomst van voedsel, precies om de klimaatimpact te verkleinen. Kortom zo’n model zou wel eens kunnen werken.

We zullen natuurlijk nog wel wat meer politieke moed nodig hebben om zoiets te veralgemenen. Vastleggen hoeveel mensen mogen uitstoten is wellicht geen populaire maatregelen (hoewel het al toegepast wordt voor grote bedrijven), maar misschien de enige manier om op een eerlijke manier onze impact te beperken?

Tussen haakjes, het is erg spannend in de strijd voor beste klimaatprogramma. Low Impact Man is in een nek aan nek race gewikkeld met een programma van Phoenix Satelite television. Stemmen kan nog altijd via deze link. (je moet eerst wel registeren en krijgt dan een ingewikkelde code om mee te stemmen).

En  nu vertrek ik naar Amsterdam voor de volgende lezing…

het wordt kouder


Misschien vroeg je je al af hoe het zit met de aangekondigde pelletkachel. Hij is er nog niet, maar volgende week dinsdag is het zover. Probleem is dat er moest gewacht worden op enkele stukken voor de schouw en de plaatsing is uitgesteld. Maar ondertussen heb ik wel al wat voorbereidende werkzaamheden gedaan. Zo heb ik de wand waar de kachel moet komen zo goed mogelijk geïsoleerd.  Ik heb vooreerst de kartonnen platen van de muur gehaald. Dan het rooster gevuld met rockwool, dan de platen terug geplaatst en er radiotorfolie op gekleefd.

Daarmee is het ‘wintervertrek’ zo goed als klaar. Een stukje van 4 op 4 meter wat ik met dikke dubbele gordijnen kan afsluiten. Zo moet ik niet de hele ruimte (van toch 60 vierkante meter) verwarming. En als het echt koud wordt zullen we ons gezellig terugtrekken in ons wintervertrek.

Het zonnepaneel doet het nog steeds prima (ik zal wellicht ook in oktober meer opbrengst hebben dan verbruik) en in de garage liggen 60 zakken pellets klaar om de winter door te komen. De regentonnen zijn tegenwoordig steeds tot de rand gevuld, ook daar moet ik me geen zorgen over maken.

Niet dat ik me aan het voorbereiden ben op een of andere ramp, maar onafhankelijker worden als het gaat over energie is in elk geval een goede zaak. Kijk maar naar Frankrijk wat er gebeurt als benzine schaarser wordt…

Deze week heb ik een heel interessante babbel gehad met Patrick Lagrou, een jeugdschrijver die net een eerste klimaatboek uit heeft. Het noemt ‘de grote ramp’ en beschrijft wat er kan gebeuren als we de klimaatverandering niet kunnen aanpakken. Ik ben ongeveer halverwege, het is bijzonder spannend, goed geschreven en ook zeer goed gedocumenteerd. Een tip dus voor wie kinderen heeft vanaf 10 of ouder.

 

nood aan nieuwe ideeën


Zo, het ziet er naar uit dat we alvast dit jaar geen nieuwe regering meer zullen krijgen. De situatie zit (net als het verkeer vandaag) muurvast. Ik ga alvast niet meedoen aan het spelletje om iemand gelijk te geven, want blijkbaar vergroot dit enkel de tegenstellingen. De Vlamingen  vinden dat zij gelijk hebben, de Franstaligen vinden dat zij gelijk hebben. Terwijl ze natuurlijk allebei gelijk hebben én allebei ongelijk.

Blijkbaar is er een groot onvermogen gegroeid tussen beide gemeenschappen om zich in te leven in de wensen, de angsten, de drijfveren van de andere. Politici aan beide kanten van de taalgrens hebben hun best gedaan om een vijandbeeld te creëren om daarmee  hun eigen positie te versterken, en nu maken die collectieve beelden van de ander het zo goed als onmogelijk om mekaar te vinden. Nieuwe verkiezingen zullen de zaak nog moeilijker maken want de beide blokken zullen er allebei nog sterker uitkomen.

Tijd dus om op een ander niveau naar de situatie te kijken. Alle beproefde recepten om uit de impasse te geraken falen omdat ze deel uitmaken van hetzelfde denkpatroon als het patroon dat de problemen heeft veroorzaakt (de bekende stelling van Einstein).  Het systeem zelf zit vast.

Ergens las ik in een krant (ik weet niet meer van wie het idee kwam) een voorstel tot een soort volkstribunaal. Waarbij je enkele honderden mensen uit verschillende lagen van de bevolking samenbrengt om intens na te denken over oplossingen. Geen politici of mensen die uitgesproken belangen moeten verdedigen. Deze groep krijgt dan ruim de tijd om samen en onder begeleiding van procesbegeleiders tot een nieuw model te komen. Het gaat dan niet meer over onderhandelingen tussen 2 taalgroepen, maar tussen enkele honderden mensen die samen naar werkbare oplossingen zoeken. Er zijn ongetwijfeld nog wat vraagtekens te zetten bij zo’n aanpak, maar we zullen toch eens iets anders moeten proberen…

Vandaag ga ik – ondanks treinstakingen- naar Houthulst voor een lezing (dit worden dus enkele uren op de bus), en graag maak ik nog even reclame voor het komende groene filmfestival in Gent:

Mijn kijk op de voorbije week kan je ook hier nog eens lezen.