nog even geduld


Wie Phara gezien heeft weet al hoe het eindresultaat van een jaar Limmen er uit ziet. Alle cijfers en toelichting kan je hier lezen straks rond 16uur, als ik mijn verhaal vertel op het feestje.. Nog even geduld dus…

conclusies (10): over geluk


Laatste dag van het Low Impact jaar !? Het finale cijfer van mijn voetafdruk zal je morgen hier kunnen vernemen. (en misschien vanavond op TV, als Phara het op onweerstaanbare manier aan mij vraagt) Maar nu een laatste conclusie: heeft het hele Low Impact gebeuren me ook gelukkiger gemaakt?

De vraag is me gisteren een paar keer gesteld (drie journalisten op bezoek gehad…) en als ik daar even bij stilsta dan is het antwoord duidelijk ja. Daar zijn heel wat redenen voor. Het voorbije jaar heb ik een boel nieuwe mensen leren kennen en is me duidelijk geworden dat er veel mensen elk op hun manier werken aan een betere toekomst. Ik heb veel nieuwe en nuttige informatie gekregen en gaandeweg geleerd dat je met veel minder een goed leven kan hebben. Ik heb heel veel steun mogen voelen rondom mij, mijn relatie met mijn kinderen is sterker geworden.  Door te kiezen voor loopbaanonderbreking en erna voor deeltijds werken had ik meer tijd en vooral meer ruimte in mijn hoofd voor Adam en Marieke.  Ik heb heel wat kansen gekregen, gaande van een veggie-kerstmenu met de dames van Laïs tot het samen werken aan een ecologische toneelstuk met toffe mensen zoals Dimitri Leue. Ik had fijne gesprekken met allerlei groepen in Vlaanderen, en weet nu ook iets meer over hoe de media werken. Ik ben onafhankelijker geworden van energie en grondstoffen, ik  leef gezonder met minder chemische troep in en rond mij. Ik voel me verbonden met mensen ver van hier en met toekomstige generaties. Ik ben immuum geworden voor marketingtechnieken en voel me bevrijd van het consumentisme.Ik heb meer contact met de buren en ken er een hoop nieuwe mensen. Met de transitiegroep van Sint-Amandsberg zijn we gestart om ons toekomstvisioen vorm te geven. Ik heb de kans gekregen om een boek te maken, ik heb mijn verhaal op vele manieren en plaatsen kunnen brengen. Mijn geluk staat los van wat ik bezit. Ik heb nieuwe hernieuwbare energiebronnen gevonden in mezelf en in de relaties met anderen.

Tegenover zo’n lijst pluspunten is het sleuren met emmers regenwater of het lager zetten van de temperatuur helemaal geen opoffering. Ik zou de voordelen van het Low Impact leven niet willen ruilen voor een breedbeeldtelevisie, dagelijks scampi’s, een Iphone of een reis rond de wereld. Daarom zal ik na 1 mei verder gaan met deze manier van leven, misschien iets minder fanatiek maar met evenveel overtuiging. Want dit is echt het goede nieuws: de keuzes die we moeten maken om de planeet van een ramp te vrijwaren zijn precies die dingen die de kwaliteit van ons leven verhogen.  (vrij naar David Korten)

zon

conclusies (9): voeding


Ik heb het wel eens meegemaakt bij een officiële conferentie rond energie en klimaat waarbij achteraf een receptie wordt gegeven met exotische drankjes en hapjes. Tijdens het napraten over de zorgwekkende toestand van de wereld wordt dan flink gegeten van toastjes met vlees en ingevoerde groenten. Alsof dit niks met energie en klimaat te maken heeft. Heel onze landbouw, de productie van voedsel, het bewaren, de verpakking en de distributie; voor al deze elementen zijn we afhankelijk van olie. Zelfs in die mate dat je rustig kan stellen een derde van wat we eten olie is…olieeten

Ook voor mijn LIM project was voeding een belangrijk aandachtpunt. Het grote voordeel (in tegenstelling tot bijvoorbeeld isolatie) is dat je wat voeding betreft niet afhankelijk bent van de huisbaas en meteen resultaat kan boeken. Het allerbeste dat je kan doen is veganist worden. Ik heb het één maand gedaan, maar ben er dan toch – ook een beetje wegens klachten van de kinderen – mee opgehouden. Als ik de 1,6 hectare niet haal zit daar dus nog wat potentieel om de voetafdruk alsnog te verkleinen. Het zou perfect kunnen om alle melkproducten te vervangen door sojaderivaten. Het aanbod is voldoende groot om zowel kaas, room, yohurt en vooral roomijs zonder melk te produceren. Dit zou echter wel mijn verpakkingsberg wat groter maken en de productie van soja heeft ook nadelige effecten in bijvoorbeeld Brazilië. Hoewel ik me heb laten vertellen dat het vooral de massale teelt van soja voor de veevoederindustrie is die zo’n verwoestende gevolgen heeft. Alweer een redelijk complexe kwestie, het duidelijkste advies is: hoe minder dierlijke producten, hoe lager te voetafdruk. En leven zonder vlees en vis vraagt kost me nu geen inspanning (ja, Adam mist de salami en de vissticks wel). Dit ga ik dus blijven volhouden.

Andere aandachtspunten van de voedselvoetafdruk zijn samen te vatten met volgende principes:  bij voorkeur lokaal, bij voorkeur bio en bij voorkeur van het seizoen, bij voorkeur korte keten.  In mijn geval kan ik daarvoor terecht bij de boerenmarkt, het voedselteam, de biowinkel en de Spar. Oja, en een heel klein beetje van mijn eigen ‘living-moestuintje’. Gisteren voor het eerst zelfgekweekte rabarber gegeten! Lekker!

conclusies (8): lezingen en reacties


Ik geloof dat de dialoog met mensen nog altijd de sterkste manier is om een verhaal te brengen, alle boeken, artikels of  TV-programma’s ten spijt. Daarom ga ik regelmatig in op de uitnodigingen die ik krijg voor lezingen of workshops. In heb nu een veertigtal van dat soort lezingen achter de rug en daar waren een kleine 1 500 mensen op aanwezig. Daarnaast heb ik een enkele kortere interventies kunnen doen op grotere evenementen waar nog zo’n 2 300 luisteraars aanwezig waren. Toch bijna 4 000 mensen die een stukje van mijn verhaal hebben gehoord (tenzij ze in slaap gesukkeld zijn)

meat-the-truth-tim-29
Aangezien we volgens sommige theorieën zo’n 300 000 Vlamingen nodig hebben (5%) om een omslag te realiseren moet ik nog 75 jaar rondtoeren. Gelukkig ben ik daarvoor niet alleen. Bij elke lezing zit er wel minstens iemand in de zaal die zelf ook een Low Impact Man of, vaker nog, Low Impact Madam genoemd mag worden.  En tijdens zo’n besprekingen merk ik dat meer en meer mensen onze huidige levensstijl in vraag beginnen stellen. Het blijft een probleem dat het misschien vooral ‘groene’ mensen zijn die naar zo’n lezingen komen. Ik zou dolgraag eens uitgenodigd worden op een congres van de beenhouwers of bij een personeelsfeest van Febiac of Sabena. Er zijn nog zoveel groepen in de samenleving die denken dat we kunnen blijven verder leven zoals we bezig zijn. Ik wil graag luitsteren naar hun motieven en angsten en kijken of er toch niet een paar punten zijn waar we elkaar kunnen vinden.

Wat ik ook geleerd heb de voorbije maanden is het nut van een blog. Meer dan 180 000 hits (waarvan heel wat vaste bezoekers), bijna 1 500 reacties van bloglezers. Vaak met interessante tips en weetjes, bijkomende ervaringen of opmerkingen op sommige van mijn stukjes. (zoals de terechte opmerkingen van Renaat over de plannen van de Lijn) Op die manier wordt veel individuele kennis plots gedeelde kennis, en zo gaan al die individuen die met ecologisch leven bezig zijn een beetje een, zij het virtuele, gemeenschap vormen. Bedankt aan allen die hieraan meewerken!

Tenslotte waren er ook af en toe spontane reacties op straat. Een man in het station van Leuven die me aanklampt en zegt; “wat je nu ook nog doet, je hebt je hemel verdiend”, of een klasje lagere schoolkinderen in het station van Antwerpen die naar me beginnen zwaaien omdat de juf roept “kijk daar kindjes, de Low Impact Man!”  Ze waren wellicht op weg naar de zoo. Ik heb één handtekening moeten geven op de arm van een meisje én één mama wou perse een foto van mij met haar dochtertje. Maar dat was het zowat. En voor iedereen die me durft een B.V. noemen heb ik ondertussen mijn standaard antwoord klaar; inderdaad, ik ben een Bewuste Vlaming, en zo mogen er gerust wat meer zijn.

conclusies (7): mobiliteit


es090214_low_impact_07 Een jaar lang zonder auto, is dit haalbaar? Ongetwijfeld wel, want er zijn heel wat mensen die het doen. Mij is het niet helemaal gelukt. Er waren een paar gevallen waarbij ik toch beroep heb gedaan op de wagen. Het was dan wel voor het vervoeren van isolatiemateriaal of 1 keer voor een feestje op een onbereikbare plaats. Af en toe heb ik ook meegereden met iemand – bijvoorbeeld een paar stukjes tijdens de vakantie – soms ook om op redelijk afgelegen plaatsen te raken voor een lezing. In totaal dus 400 kilometer die ik bij mijn voetafdruk moet tellen. Dat is 84% minder dan het jaar ervoor, en 97% minder dan de gemiddelde Belg die 15 000 autokilometer doet.
Ik ben natuurlijk wel een flinke gebruiker van het openbaar vervoer: 580 kilometer bus en bijna 14 000 met de trein. Daarvan was ongeveer 4 000 kilometer echt voor mezelf, en bijna 10 000 voor het woon-werk verkeer. (2 maanden Antwerpen voor het toneel en 4 maanden halftijds Leuven voor Ecolife). Op zoek gaan naar werk dicht bij huis zal mijn voetafdruk dus nog verkleinen.

Ik maak van de gelegenheid gebruik om nog eens terug te komen op het ambitieuze plan dat de Lijn deze week presenteerde. Het is bedroevend hoe er op het plan is gereageerd. Eindelijk een lange termijndoelstellingen en een visie, zeker niet perfect maar tenminste een poging om mobiliteit anders aan te pakken. Zo’n initiatief wordt in ons land blijkbaar niet toegestaan. Meteen gingen Unizo en de automobilistenbond op de achterste poten staan. Dat zo’n bond voorrang wil geven aan de koning auto kan je nog snappen, maar waarom Unizo zich tegen meer en beter openbaar vervoer verzet is toch behoorlijk vreemd. (Ja ze vinden het te duur, maar het redden van banken kost honderden keren meer)  En dan de politici, die het plan smalend weglachen, niet op basis van argumenten, maar omdat de minister van de Lijn van een andere partij is. En zo blijven we maar aanmodderen, elk ambitieus plan wordt vakkundig de grond in geboord. Wie zijn nek uitsteekt wordt weggelachen.

Ik hoop daarom dat er meer mensen zijn zoals Luc DM die me via mail liet weten dat hij onlangs besloten heeft om zonder auto door het leven te gaan. “Deze week heb ik mijn (tweedehands-)auto verkocht én meteen ook mijn nummerplaat ingeleverd. Na bijna 17 jaar soms vrij intensief autogebruik (sommige jaren 20 à 25.000 km) ga ik dus nu opnieuw autoloos door het leven, en bij die beslissing heeft jouw initiatief zeker een belangrijke rol gespeeld.” Prachtig Luc, al zou het kunnen dat ze bij Unizo nu kwaad op jou zullen zijn 😉

LIM feest…


Op 1 mei 2009 wil ik het LIM jaar graag vieren met iedereen die daar zin in heeft. Dus ook trouwe lezers van deze blog zijn welkom.

 

LOW IMPACT Feest BIS*

 

● 1 Mei 2009, van 15u tot 20u 

● JOC Achterban ●

● Land Van Waaslaan 162 ●  9040 Gent ●

lim-familie

 

● resultaten, cijfers en anekdotes ●

● de LIM-band live ● energiefiets ● pot luck ●

 ● iets voor kinderen ● Hou ’t vast ●

*Wat zijn de afspraken bij een low impact feestje ?

  1.  JOC Achterhuis is makkelijk te bereiken zonder auto. Minder dan 10 minuten stappen van station Gent Dampoort. Bus 6, 17 en 18 stoppen voor de deur. (halte Schoolstraat). Wie toch met de auto komt riskeert dat de wagen gebruikt wordt bij de kinderanimatie.  
  2.   Het normale jeugdhuisassortiment van drankjes is aanwezig, aangevuld met bio-fair-trade gerief. Wie van plan is honger te krijgen mag zelf iets meebrengen voor de pot luck. We zetten alle meegebrachte voedsel op een grote tafel en smullen maar. (Oven of microgolf zijn niet beschikbaar) Bij voorkeur Low Impact hapjes (vleesarm, lokaal, zelfgemaakt, bio…). Breng zelf je bordje, lepel en vork mee!
  3. Bij het feestje gebruiken we zo weinig mogelijk fossiele energie, maar alle menselijke energie en warmte is zeer welkom. 
  4. Opgelet, aanwezigheid van pers is niet uit te sluit.    

Met dank aan de vrijwilligers van Jeugdhuis Achterban en de fantastische gasten van 7WE, Edugo Lochristi

 

 

conclusies (6): spullen en afval


Gisteren stond iets in de krant over een man met 17 500 ton afval. Hij had er blijkbaar niks beter op gevonden dan in zijn achtertuin een lucratief privé stort te beginnen. De gemiddelde Vlaming doet het toch iets beter met ongeveer 530 kilogram afval per jaar. Hoe zit het bij mij, na twaalf maanden LIMMEN?
– restafval: 13 kilo (dus toch iets meer dan de verhoopte 1 kilogram per maand)
– PMD: 3,5 kilogram (minder dan de voorziene 5 kilogram)
– papier: 28 kilogram (net iets minder dan de geplande 30 kilogram)
– glas: 35 kilogram (bijna het dubbele van de 18 kilogram die ik had voorzien)
dscf1454 Alle groentenafval zit in de compostvat, samen met het GFT afval van enkele buren. Binnenkort is het tijd om de compost te oogsten. Wie graag een emmertje wil, mag het gerust laten weten. Er is natuurlijk soms ook afval dat ik buitenshuis produceer, indien mogelijk neem ik dat mee naar huis. (maar nee, gebruikte theezakjes horen daar niet bij)  Het totaal van mijn afval zit zo pakweg 90% onder dat van de gemiddelde Vlaming. Wat niet zoveel zegt over mij, maar vooral veel over de gemiddelde burger. Ik zie ook geen reden om mijn winkelgedrag te gaan aanpassen na 1 mei, dus ook voor volgend jaar acht ik dezelfde cijfers haalbaar.

Naast beperken van afval was mijn plan ook om niks nieuw te kopen. Niet helemaal gelukt, ik zet op een rij te zetten welke nieuwe dingen ik wél heb gekocht; een zwarte kookpot voor de solarcooker, een led-lamp, een paar schoenen en een paar loopschoenen, een timer (voor de verwarming), isolatiemateriaal, toch een drietal boeken en tijdschriften, 1 CD (van Jacko Bond, de vriendin van Jonas waarmee we het toneelstuk maken – een zeer mooie CD trouwens), een batterij en omvormer voor de energiefiets, een  printercartridge, gordijnlint, een muis en toetsenbord, het compostvat, ecologische verf voor de kamer van Marieke, een fietsslot en bandenherstelsetje. De rest van wat ik nodig had kon ik dus tweedehands vinden (of via de lets-groep). Waarmee toch duidelijk is dat het mogelijk om goed te leven met veel minder. En voor degene die vrezen dat minder consumeren slecht is voor de economie; het zal toch niet aan mij liggen dat we in een economisch crisis terecht gekomen zijn.

conclusies (5): financieel


Ter inleiding, deze week kreeg ik zowel de jaarafrekening voor water als voor gas. Enzie; Low Impact leven werpt vruchten af. Voor water krijg ik 11,34 euro terugetaald, voor gas zelfs 580,18 euro. Mijn voorschotten voor komend jaar zijn meteen ook gehalveerd. Mijn elektriciteit kost in principe 2,3 euro per maand (maar gezien de gratis 100 kWh per persoon hoef ik zelfs die niet te betalen) Aan vuilniszakken geef ik zo goed als niks uit, op kranten bespaar ik nu ongeveer 20 euro per maand. Aan kleren gaf ik in totaal 67 euro uit, waarvan 45 euro voor nieuwe schoenen en de rest aan kringwinkelspullen. Geen auto is geen kosten voor benzine, verzekering, afschrijving, parkeren, boetes en carwash. Het openbaar vervoer kost me 134 euro per maand. Daarvoor kan je geen auto hebben natuurlijk. Kosten voor telefoon en internet waren de eerste tien maanden vrij hoog (70 euro/maand).  Maar sinds 2 maanden deel ik internet met de buurman en kon ik Belgacom en Scarlet opzeggen. Daardoor betaal ik nu 25 euro per maand minder.

Wat voeding betreft zijn mijn uitgaven met zo’n 10% gezakt. Goedkoper is het om lokaal en vleesarm te kopen, iets duurder is dan weer kiezen voor bio. Wat is niet is veranderd is het budget voor uitgaan; restaurant, film of cultuur hebben niet geleden onder het LIM leven. De uitgaven voor de kinderen (vooral schoolkosten) zijn ook niet merkbaar anders. Samengevat, ik geef ongeveer 25% minder uit door deze manier van leven.

Voor 1 mei 2008 werkte ik 80%, nu is dat 50%, waardoor mijn inkomen ook met 25% is gezakt. Een mooie deal dus; ik heb minder nodig, ik hoef niet zoveel te werken dus ik heb meer tijd (waardoor ik weer geld bespaar).  Zo lang ik het op die manier kan doen zie ik ook weinig redenen om terug meer te gaan werken.

geld

Om helemaal volledig te zijn, de inkomsten van de lezingen en het boek gaan – na het betalen van de nodige belastingen – op een aparte rekening. Daarmee kan ik dan het dak isoleren en wie weet ooit een zonneboiler plaatsen of met de trein naar Peking rijden…